Skip to main content

DD Series: An effort to differentiate Atisaar & Grahani.

Image
By

 

An effort to differentiate  Atisaar & Grahani

S. No.

BHEDAKATVA

Atisaar

Grahani

     1.

VYADHITVA

Independent Disease mentioned in Brihat-trayi.

Independent Disease mentioned in Brihat-trayi.

    2.

NIDAN-PANCHAKA

Clearly Mentioned.

Clearly Mentioned.

    3.

Types

6;Vataja, Pittaja, Kaphaja, Sannipataja, Bhayaja & Shokaja

4; Vataja, Pittaja, Kaphaja, Sannipataja (Charak)

   4.

DOSHA

Tridosha

Tridosha

   A.

Pachak-pitta

Pittaja A.- Dravya-gunatah vriddhi Karmatah Hani

V.&K. Atisar- Dravya-guna & Karmatah Hani

Pittaja G.- Dravya-gunatah vriddhi Karmatah Hani

V.&K. Grahani.- Dravya-guna & Karmatah Hani

    B.

Samaan-vat

Pittaja A.- Dravya-gunatah- vriddhi,  Karmatah-hani

V.&K. Atisar.- Dravya-guna & Karmatah Hani

Pittaja G.- Dravya-gunatah- vriddhi,  Karmata Hani  

V.&K. Grahani.- Dravya-guna- Vriddhi Karmatah Hani

   C.

Vyaan-vat

Karmatah Hani

Karmatah Hani

   D.

Apaan-vat

Increased activities

Increased/sometime partially obstructed

   E.

Kledak-kapha

Usually Increased by conversion in Udak(Drav)-dhatu.

Aashayapakrishta by Vat-dosha.

   5.

DUSHYA

Initially- Ras(Udak), Mutra, Purish & Sweda. Later other dhatus in sequence Ojas if not treated properly.

Initially- Ras mainly

Later- Ras onward to Ojas if not treated properly.

   6.

Dhatu-gatatva

Frequently in Sannipataja only.

Frequent in all 4 types

   7.

Ojo-affection

Not frequent

Frequent

   8.

Dosha Prakop pattern

Prakriti-sam-samveta

Prakriti-sam-samveta

   9.

SROTAS

Anna-purish-mutra- sweda-rasa-manovah

Anna-purish-mutra- sweda-rasavah

   10.

ADHISHTHAN

Shareer-manas

Shareer-manas

   11.

Vyakti-sthan

Gud-pradesh

Gud-pradesh

   12.

AGNI

Manda

Manda/vishama/

Tikshnagni

   13.

SAM/NIRAM

Saam

Saam/niraam

   14.

AASHAY

Aamashay- sammuttha

Aamashay-sammuttha

   15.

SROTO-DUSHTI

Ati-pravritti

Ati-pravritti & on/off Sanga too.

   16.

VYADHI-PRAKAR

Ashukari mainly

Ashukari/chirkari

   17.

SADHYASADHYATA

Eka-doshaja- Saadhya

Sannipataja- Krichhrasadhya

 Sannipataja with upadrava- Asadhya

Not mentioned clearly but if not treated properly it acts as ‘Nidanarthakar’ & converts into other disorders. Ch.Chi.-15/63-69

   18.

POORVA-ROOPA

Mentioned

Mentioned

   19.

UPADRAVA

Mentioned

To be understood 

   20.

Nidanarthakaratva

Mentioned for ‘Gud-bhransha’ & ‘Grahani’.

Converts into other disorders.

Ch.Chi.-15/63-69

   21.

Mala-pravritti (Frequency of Stool)

Less comparatively

More comparatively

   22.

Mala-praman (Amount of Stool)

More comparatively

Very Less comparatively

   23.

GENERALISED DHATU-POSHAN

Not affected initially upto Doshavashechan.

Not affected initially but later may be affected due to recurrent Dhatu(shleshma)-kshaya

   24.

BEEJA-DUSHTI

Not Mentioned but to be understand as per general principles.

   25.

SAR-SANHANANADI

   26.

PRATYATMA LAKSHANA

Bahu-drava- saranam

Muhur-baddham-Muhur- Dravam

 




Presented by


Dr. Shubham Tripathi

B.A.M.S.

MD IInd Yr. Scholar

P. G. Dept. of Kayachikitsa

Govt. Akhandanand Ayu. College,

Bhadra, Ahmedabad, Gujarat, India

Mob.- +91-6260097626


Guided by


M.D., Ph.D (Kayachikitsa)
H.O.D.
P.G. Dept. of Kayachikitsa

Bhadra, Ahmedabad, Gujarat, India.
email: kayachikitsagau@gmail.com
Labels:

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

WhatsApp Discussion series 28: 'Sneha-pravicharana' by Dr. Praveen Kumar Madikonda, Dr. Raghuram Bhatta, Prof. Ramakant Chulet, Prof. K.S.R. Prasad and Dr. Kapil Kapoor

By
[12/23, 08:53] Praveen Mandikonda Dr:          Respected scholars of   Ayurveda ,  Whether " Sneha Pravicharana " is meant for Sodhana purpose or Samana purpose??? whether samyak snigda lakshana 's  apply for Pravicharana sneha yoga's as well......( ref : charaka sutra 13/23-25 )....... let me have an opinion from the forum of Intellectuals  เค“เคฆเคจเคถ्เคš เคตिเคฒेเคชी เคš เคฐเคธो เคฎांเคธं เคชเคฏो เคฆเคงि|  เคฏเคตाเค—ूः เคธूเคชเคถाเค•ौ เคš เคฏूเคทः เค•ाเคฎ्เคฌเคฒिเค•ः เค–เคกः||เฅจเฅฉ||  เคธเค•्เคคเคตเคธ्เคคिเคฒเคชिเคท्เคŸं เคš เคฎเคฆ्เคฏं เคฒेเคนाเคธ्เคคเคฅैเคต เคš|  เคญเค•्เคท्เคฏเคฎเคญ्เคฏเคž्เคœเคจं เคฌเคธ्เคคिเคธ्เคคเคฅा เคšोเคค्เคคเคฐเคฌเคธ्เคคเคฏः||เฅจเฅช||  เค—เคฃ्เคกूเคทः เค•เคฐ्เคฃเคคैเคฒं เคš เคจเคธ्เคคःเค•เคฐ्เคฃाเค•्เคทिเคคเคฐ्เคชเคฃเคฎ्|  เคšเคคुเคฐ्เคตिंเคถเคคिเคฐिเคค्เคฏेเคคाः เคธ्เคจेเคนเคธ्เคฏ เคช्เคฐเคตिเคšाเคฐเคฃाः [เฅง] ||เฅจเฅซ||                                      charaka sutra 13/25 [12/23, 09:29] Prof. KSR Prasad Wardha:  Dear The snehapracichara are the mode of Sneha administration ... all are intended to use...
3 comments
Read more

Case-presentation: Management of Various Types of Kushtha (Skin-disorders) by Prof. M. B. Gururaja

By
Admin note:  Prof. M.B. Gururaja Sir is well-known Academician as well as Clinician in south western India who has very vast experience in treatment of various Dermatological disorders . He regularly share cases in 'Kaysampraday group'. This time he shared cases in bulk and Ayu. practitioners and students are advised to understand individual basic samprapti of patient as per ' Rogi-roga-pariksha-vidhi ' whenever they get opportunity to treat such patients rather than just using illustrated drugs in the post. As number of cases are very high so it's difficult to frame samprapti of each case. Pathyakram mentioned/used should also be applied as per the condition of 'Rogi and Rog'. He used the drugs as per availability in his area and that to be understood as per the ingredients described. It's very important that he used only ' Shaman-chikitsa ' in treatment.  Prof. Surendra A. Soni ®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®® Case 1 case of psoriasis... In ...
22 comments
Read more

Case-presentation : 'Pittashmari' (Gall-bladder-stone) by Vaidya Subhash Sharma

By
[1/20, 00:13] Vd. Subhash Sharma Ji Delhi:  1 *case presentations -  เคชिเคค्เคคाเคถ्เคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी ( cholelithiasis ) 4 เคฐोเค—ी, including fatty liver gr. 3 , ovarian cyst = เคธंเค— เคธ्เคฐोเคคोเคฆुเคท्เคŸि* *เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी เค•ा เค†เคฏुเคฐ्เคตेเคฆ เคฎें เค‰เคฒ्เคฒेเค– เคจเคนी เคนै เค”เคฐ เคจा เคนी  เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ  เคฎें gall bladder เค•ा, เค†เคงुเคจिเค• เคšिเค•िเคค्เคธा เคฎें เค‡เคธเค•ी เค”เคทเคงिเคฏों เคธे เคšिเค•िเคค्เคธा เคธंเคญเคต เคจเคนी เคนै เค…เคค: เคตเคนां เคถเคฒ्เคฏ เคนी เคเค•เคฎाเคค्เคฐ เคšिเค•िเคค्เคธा เคนै।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ  เค…เคถ्เคฎเคฐी   เค•ि เคšिเค•िเคค्เคธा เค•ोเคˆ เคธाเคงाเคฐเคฃ เค•ाเคฐ्เคฏ เคจเคนी เคนै เค•्เคฏोंเค•ि เคœिเคธ เค•ाเคฐ्เคฏ เคฎें เคถเคฒ्เคฏ เคšिเค•िเคค्เคธा เคนी เคตिเค•เคฒ्เคช เคนो เคตเคนां เคนเคฎ เค”เคทเคงिเคฏों เคธे เคธเคฐ्เคœเคฐी เค•ा เค•ाเคฐ्เคฏ เค•เคฐ เคฐเคนे เคนै เคœिเคธเคฎें เคฐोเค—ी เคฒाเคญ เคคो เคšाเคนเคคा เคนै เคชเคฐ เคชूเคฐ्เคฃ เคธเคนเคฏोเค— เคจเคนी เค•เคฐเคคा।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी  เค•ी เคšिเค•िเคค्เคธा เคธे เคชเคนเคฒे เค‡เคธเค•े เค†เคฏुเคฐ्เคตेเคฆीเคฏ เคฆृเคท्เคŸिเค•ोเคฃ เค”เคฐ เค—เคฐ्เคญ เคฎें เค›ुเคชे  เคธूเคค्เคฐ เคฐूเคช เคฎें เคฎूเคฒ เคธिเคฆ्เคงाเคจ्เคคों เค•ो เคœाเคจเคจा เค†เคตเคถ्เคฏเค• เคนै, เคฏเคฆि เค†เคช modern เคชเค•्เคท เค•े เค…เคจुเคธाเคฐ เคšเคฒेंเค—ें เคคो เคšिเค•िเคค्เคธा เคจเคนी เค•เคฐ เคธเค•ेंเค—े, modern เค•ी เคœเคฐूเคฐเคค เคนเคฎें investigations เค”เคฐ emergency เคฎें เคถूเคฒเคจाเคถเค• เค”เคทเคงिเคฏों เค•े เคฐूเคช เคฎें เคนी เคชเคก़เคคी เคนै।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी  เคนै เคคो เคชिเคค्เคค เคธ्เคฅाเคจ เค•ी เคฎเค—เคฐ เค‡เคธเค•े เคจिเคฆाเคจ เคฎें เคนเคฎें เคฎिเคฒे เคฐोเค—िเคฏों ...
1 comment
Read more