Skip to main content

An effort to understand the difference in Atisaar & Pravaahika.

Image
By
Difference in Atisaar &

 Pravaahika

S.No.
BHEDAKATVA
Atisaar
Pravaahika
          1.
VYADHITVA
Independent Disease mentioned in Brihat-trayi.
Not an independent disease, a specific pattern/ condition/presentation of Atisaar.(Su.U.S.-40/22-23)
        2.
NIDAN-PANCHAKA
Clearly Mentioned.
Not mentioned separately.
        3.
Types
6
Vataja, Pittaja, Kaphaja, Sannipataja, Bhayaja & Shokaja

Vataja, Pittaja, Kaphaja & Raktaja
        4.
DOSHA
Tridosha
Tridosha but initiated by Vat & Kapha
Pachak-pitta
Pittaja A.- Dravya-gunatah vriddhi Karmatah Hani
V.&K. Ati.- Dravya-guna & Karmatah Hani
Pitta/raktaja P.- Dravya-gunatah vriddhi & Karmatah Hani
V.&K. P.- Dravya-guna & Karmatah Hani
Samaan-vat
Pittaja A.- Dravya-gunatah- Karmatah vriddhi  
V.&K. Ati.- Dravya-guna & Karmatah Hani
Pitta/raktaja P.- Dravya-gunatah-Karmatah vriddhi 
V.&K. P.- Dravya-guna & Karmatah Hani
Vyaan-vat
Karmatah Hani
Karmatah Hani
Apaan-vat
Increased
Increased/sometime obstructed
Kledak-kapha
Increased
Aashayapakrishta by Vat.
        5.
DUSHYA
Initially- Ras, Mutra, Purish & Sweda.
Later other dhatus in sequence
Initially- Ras mainly

Later- Ras onward to Ojas
        6.
Dhatu-gatatva
Frequently in Sannipataja only.
Frequent in all 4 types
        7.
Ojo-affection
Not frequent
Frequent
         8.
Dosha Prakop pattern
Prakriti-sam-samveta
Vikriti-visham-samveta
        9.    
SROTAS
Anna-purish-mutra- sweda-rasa-manovah
Anna-purish-mutra- sweda-rasavah
       10.                     
ADHISHTHAN
Koshtha
(Kshudrantra mainly)
Koshtha
(Brihadantra & Guda mainly)
      11.  
AGNI
Manda
Manda/vishama
      12.  
SAM/NIRAM
Saam
Saam/niraam
      13.           
AASHAY
Aamashay- sammuttha
Aamashay-sammuttha
     14.   
SROTO-DUSHTI
Ati-pravritti
Ati-pravritti & on/off Sanga too.
     15.         
VYADHI-PRAKAR
Ashukari mainly
Ashukari/chirkari
     16.                
SADHYASADHYATA
Eka-doshaja- Saadhya
Sannipataja- Krichhrasadhya
 Sannipataja with upadrava- Asadhya
Not mentioned specifically
     17. 
POORVA-ROOPA
Mentioned
Not mentioned
     18.   
UPADRAVA
Mentioned
Not mentioned
     19.             
Nidanarthakaratva
Mentioned for ‘Gud-bhransha’ & ‘Grahani’.
‘Gud-bhransha’ but Not mentioned for ‘Grahani’ directly.
     20.             
Mala-pravritti (Frequency of Stool)
Less comparatively
More comparatively
     21.         
Mala-praman) Amount of Stool
More comparatively
Very Less comparatively
     22.                           
GENERALISED DHATU-POSHAN
Not affected initially upto Doshavashechan.
Not affected initially but later may be affected due to recurrent Dhatu-kshaya(shleshma pravahana)
      23.  
BEEJA-DUSHTI
None
None
      24.           
SAR-SANHANANADI
Not Mentioned
Not Mentioned
       25           
PRATYATMA LAKSHANA
Bahu-drava- saranam
Ati-pravaahanam
 Prof. Dr. Surendra A. Soni, Govt. A. Ayu. College, Ahmedabad, Gujarat.



Presented by

 *Dr.(Miss) Jigna Mahida
   B.A.M.S., Ist. Yr. M.D.(Scholar)
   P.G. Dept. of Kaya-chikitsa
   Govt. Akhandanand Ayurveda College,
   Bhadra, Ahmedabad, Gujarat, India.

**Dr. Surendra A. Soni
    Professor & Head
    P.G. Dept. of Kayachikitsa
    Govt. Akhandanand Ayurveda College,
    Bhadra, Ahmedabad, Gujarat, India.
Labels:

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

Case-presentation: Management of Various Types of Kushtha (Skin-disorders) by Prof. M. B. Gururaja

By
Admin note:  Prof. M.B. Gururaja Sir is well-known Academician as well as Clinician in south western India who has very vast experience in treatment of various Dermatological disorders . He regularly share cases in 'Kaysampraday group'. This time he shared cases in bulk and Ayu. practitioners and students are advised to understand individual basic samprapti of patient as per ' Rogi-roga-pariksha-vidhi ' whenever they get opportunity to treat such patients rather than just using illustrated drugs in the post. As number of cases are very high so it's difficult to frame samprapti of each case. Pathyakram mentioned/used should also be applied as per the condition of 'Rogi and Rog'. He used the drugs as per availability in his area and that to be understood as per the ingredients described. It's very important that he used only ' Shaman-chikitsa ' in treatment.  Prof. Surendra A. Soni ®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®® Case 1 case of psoriasis... In ...
22 comments
Read more

WhatsApp Discussion Series:18- "Xanthelasma" An Ayurveda Perspective by Prof. Sanjay Lungare, Vd. Anupama Patra, Vd. Trivendra Sharma, Vd. Bharat Padhar & others

By
[20/06 15:57] Khyati Sood Vd.  KC:  white elevated patches on eyelid....... Age 35 yrs... no itching.... no burning.......... What could be the probable diagnosis and treatment according Ayurveda ..? [20/06 16:07] J K Pandey Dr. Lukhnau:  Its tough to name it in ayu..it must fall pakshmgat rog or wartmgat rog .. but I doubt any pothki aklinn vartm aur klinn vartm or any kafaj vydhi can be correlated to  xanthelasma ..coz it doesnt itch or pain.. So Shalakya experts may hav a say in ayurvedic dignosis of this [20/06 16:23] Gururaja Bose Dr:  It is xantholesma , some underline liver and cholesterol pathology will be there. [20/06 16:28] Sudhir Turi Dr. Nidan Mogha:  Its xantholesma.. [20/06 16:54] J K Pandey Dr. Lukhnau:  I think madam khyati has asked for ayur dignosis.. [20/06 16:55] J K Pandey Dr. Lukhnau:  Its xanthelasma due to cholestrolemia ..bt here we r ...
1 comment
Read more

Case-presentation : 'Pittashmari' (Gall-bladder-stone) by Vaidya Subhash Sharma

By
[1/20, 00:13] Vd. Subhash Sharma Ji Delhi:  1 *case presentations -  เคชिเคค्เคคाเคถ्เคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी ( cholelithiasis ) 4 เคฐोเค—ी, including fatty liver gr. 3 , ovarian cyst = เคธंเค— เคธ्เคฐोเคคोเคฆुเคท्เคŸि* *เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी เค•ा เค†เคฏुเคฐ्เคตेเคฆ เคฎें เค‰เคฒ्เคฒेเค– เคจเคนी เคนै เค”เคฐ เคจा เคนी  เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ  เคฎें gall bladder เค•ा, เค†เคงुเคจिเค• เคšिเค•िเคค्เคธा เคฎें เค‡เคธเค•ी เค”เคทเคงिเคฏों เคธे เคšिเค•िเคค्เคธा เคธंเคญเคต เคจเคนी เคนै เค…เคค: เคตเคนां เคถเคฒ्เคฏ เคนी เคเค•เคฎाเคค्เคฐ เคšिเค•िเคค्เคธा เคนै।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ  เค…เคถ्เคฎเคฐी   เค•ि เคšिเค•िเคค्เคธा เค•ोเคˆ เคธाเคงाเคฐเคฃ เค•ाเคฐ्เคฏ เคจเคนी เคนै เค•्เคฏोंเค•ि เคœिเคธ เค•ाเคฐ्เคฏ เคฎें เคถเคฒ्เคฏ เคšिเค•िเคค्เคธा เคนी เคตिเค•เคฒ्เคช เคนो เคตเคนां เคนเคฎ เค”เคทเคงिเคฏों เคธे เคธเคฐ्เคœเคฐी เค•ा เค•ाเคฐ्เคฏ เค•เคฐ เคฐเคนे เคนै เคœिเคธเคฎें เคฐोเค—ी เคฒाเคญ เคคो เคšाเคนเคคा เคนै เคชเคฐ เคชूเคฐ्เคฃ เคธเคนเคฏोเค— เคจเคนी เค•เคฐเคคा।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी  เค•ी เคšिเค•िเคค्เคธा เคธे เคชเคนเคฒे เค‡เคธเค•े เค†เคฏुเคฐ्เคตेเคฆीเคฏ เคฆृเคท्เคŸिเค•ोเคฃ เค”เคฐ เค—เคฐ्เคญ เคฎें เค›ुเคชे  เคธूเคค्เคฐ เคฐूเคช เคฎें เคฎूเคฒ เคธिเคฆ्เคงाเคจ्เคคों เค•ो เคœाเคจเคจा เค†เคตเคถ्เคฏเค• เคนै, เคฏเคฆि เค†เคช modern เคชเค•्เคท เค•े เค…เคจुเคธाเคฐ เคšเคฒेंเค—ें เคคो เคšिเค•िเคค्เคธा เคจเคนी เค•เคฐ เคธเค•ेंเค—े, modern เค•ी เคœเคฐूเคฐเคค เคนเคฎें investigations เค”เคฐ emergency เคฎें เคถूเคฒเคจाเคถเค• เค”เคทเคงिเคฏों เค•े เคฐूเคช เคฎें เคนी เคชเคก़เคคी เคนै।* * เคชिเคค्เคคाเคถเคฏ เค…เคถ्เคฎเคฐी  เคนै เคคो เคชिเคค्เคค เคธ्เคฅाเคจ เค•ी เคฎเค—เคฐ เค‡เคธเค•े เคจिเคฆाเคจ เคฎें เคนเคฎें เคฎिเคฒे เคฐोเค—िเคฏों ...
1 comment
Read more