Skip to main content

'CLINICAL AYURVEDA' Part- 2, by Vaidyaraja Subhash Sharma

[11/24/2020, 1:10 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi: 

*рдХ्рд▓िрдиिрдХрд▓ рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж - рднाрдЧ 2*

*рдХрд▓ рд╣рдордиे рд╣ेрддु, рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХे рдоूрд▓ рд╕ु рд╢ा 3/43 рдоें рдЧрд░्рдн рдХे рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ 

'рддрдд्рд░ рдЧрд░्рднрд╕्рдп рдкिрддृрдЬрдоाрддृрдЬрд░рд╕рдЬाрдд्рдордЬ рд╕рдд्рдд्рд╡рдЬрд╕ाрдд्рдо्рдпрдЬाрдиि рд╢рд░ीрд░рд▓рдХ्рд╖рдгाрдиि рд╡्рдпाрдЦ्рдпाрд╕्рдпाрдоः, рдЧрд░्рднрд╕्рдпрдХेрд╢рд╢्рдорд╢्рд░ु рд▓ोрдоाрд╕्рдеिрдирдЦрджрди्рддрд╕िрд░ाрд╕्рдиाрдпुрдзрдордиीрд░ेрддः рдк्рд░рднृрддीрдиि рд╕्рдеिрд░ाрдгि рдкिрддृрдЬाрдиि' 

рдФрд░ рдЪрд░рдХ рд╢ाрд░ीрд░ 3/7 рдоें 

'рдХेрд╢рд╢рдорд╢्рд░ुрдирдЦрд▓ोрдорджंрддाрд╕्рде्рд╕िрд░ाрд╕्рдиाрдпुрдзрдорди्рдп: рд╢ुрдХ्рд░рди्рдЪेрддि...' 

рдХेрд╢, рд╢्рдорд╢्рд░ु, рд▓ोрдо, рдЕрд╕्рдеि, рдирдЦ, рджंрдд, рд╕िрд░ा, рд╕्рдиाрдпु, рдзрдордиी, рд░ेрдд рдЗрдд्рдпाрджि рдХрдаिрди рдЕрд╡्рдпрд╡ рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХे рдЕрд╡्рдпрд╡ рдмрддाрдпे рдЧрдпे рд╣ैं।*

*рд╕ु рд╢ा 3/43 рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ -  

'рдоांрд╕рд╢ोрдгिрддрдоेрджोрдордЬ्рдЬрд╣ृрди्рдиाрднिрдпрдХृрдд्рдк्рд▓ीрд╣ाрди्рдд्рд░рдЧुрджрдк्рд░рднृрддीрдиि рдоृрджूрдиि рдоाрддृрдЬाрдиि, 

рдЪрд░рдХ рд╢ा 3/7 рдоे 

'рдд्рд╡рдХ рдЪ рд▓ोрд╣िрддं рдЪ рдоांрд╕ं рдЪ рдоेрджрд╢्рдЪ рдиाрднिрд╢्рдЪ рд╣्рд░рджрдпं рдЪ рдХ्рд▓ोрдо рдЪ рдпрдХृрдЪ्рдЪ рдк्рд▓ीрд╣ा рдЪ рд╡ृрдХ्рдХौ рдЪ рдмрд╕्рддिрд╢्рдЪ рдкुрд░ीрд╖ाрдзाрдиं  рдЪाрдоाрд╢्рдпрд╢्рдЪोрдд्рддрд░рдЧुрджं рдЪाрдзрд░рдЧुрджं рдЪ рдХ्рд╖ुрдж्рд░ाрди्рдд्рд░ं рдЪ рд╕्рдеूрд▓ाрди्рдд्рд░ं рдЪ рд╡рдкाрд╡рд╣рдиं...' 

рдЕрд░्рдеाрдд рдоांрд╕, рд░рдХ्рдд, рдоेрдж, рдордЬ्рдЬा, рд╣्рд░рджрдп, рдиाрднि, рдпрдХृрдд, рдк्рд▓ीрд╣ा, рдЖрди्рдд्рд░, рдЧुрджा рдЖрджि рдпे рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡्рдпрд╡ рд╣ै рдкрд░ рдЪрд░्рдЪा рдХी рдеी।*

*рдпрд╣ рдЬो рдкिрддृрдЬ рдФрд░ рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдмрддाрдпे рдЧрдпे рд╣ैं рдпрд╣ рдХ्рдпों рдмрддाрдпे рдЧрдпे, рдЗрдирдХे рдЬ्рдЮाрди рдХी рдиिрджाрди рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдоें рдХ्рдпा рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рд╣ै ? 
рдЗрд╕рдХी рдпрд╣ рдЪрд░्рдЪा рдЧ्рд░рди्рдердХाрд░ рдпा рдЯीрдХाрдХाрд░ рдиे рдирд╣ी рдХी рд▓ेрдХिрди рдЬрдм рд╣рдо clinical approach рдХे рд╕ाрде рдЗрдирдХो рд▓े рдХрд░ рдЪрд▓рддे рд╣ैं рддो рдЗрди рджोрдиों рднाрд╡ों рдХा рд░рд╣рд╕्рдп рдЕрдкрдиे рдЖрдк рд╣ी рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╣ोрддा рдЪрд▓ा рдЬाрддा рд╣ै рдЬैрд╕े 
рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ - рдХेрд╢, рд╢्рдорд╢्рд░ु, рд▓ोрдо, рдЕрд╕्рдеि, рдирдЦ, рджंрдд, рд╕िрд░ा, рд╕्рдиाрдпु, рдзрдордиी, рд░ेрдд рдЗрдд्рдпाрджि, рдз्рдпाрди рд╕े рджेрдЦिрдпे рдпे рд╕рдм рд╕्рдеिрд░ рдФрд░ рдХрдаिрди рд╣ै। рджोрд╖, рдзाрддु, рд╢рд░ीрд░ рдФрд░ рдж्рд░рд╡्рдп рд╕рдм рдкंрдЪрднौрддिрдХ рд╣ै, рд╢рд░ीрд░ рдоें рдкंрдЪрддрдд्рд╡ों рдХा рдЕрд╕ंрддुрд▓рди рд╣ी рд╡्рдпाрдзि рд╣ै рдЬिрд╕े рдкंрдЪрднौрддिрдХ рдж्рд░рд╡्рдпों рдПрд╡ं рдЕрди्рдп рдк्рд░рдХ्рд░िрдпाрдУं рд╕े рд╣рдо рд╕ंрддुрд▓рди рдоें рд▓ाрддे рд╣ैं, рдЖрдИрдпे рдЕрдм рдЗрди рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ों рдХे рдХрдаिрди рдФрд░ рд╕्рдеिрд░ рднाрд╡ों рдХो рд╕рдордЭेंрдЧे।*

*рд╣ेрдоाрдж्рд░ि рдХрд╣рддे рд╣ैं 'рдпрд╕्рдп рджृрдв़ीрдХрд░рдгे рд╢рдХ्рддि: рд╕ рдХрдаिрди:' рдЗрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЬिрд╕ рдЧुрдг рдХे рдХाрд░рдг рдХोрдИ рднी рдж्рд░рд╡्рдп рдпा рд╢рд░ीрд░ рдХा рдЕрд╡्рдпрд╡ рдПрдХांрдЧ рдпा рд╕рд░्рд╡ांрдЧ рд░ूрдк рдоें рдХрдаोрд░рддा рдпा рджृрдв़рддा рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░े рд╡рд╣ рдХрдаिрди рд╣ै।*

*рдЕрдм рдЗрд╕ рдЧुрдг рдХो рд╣рдо рд░ोрдЧी рдоें рдХैрд╕े рджेрдЦेंрдЧे ? ЁЯСЗЁЯП┐*


[11/24/2020, 1:10 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *19-8-20 рдХो рд░ूрдЧ्рдгा рдХा USG - liver рдоें 26.8 mm  ganulomatous calcification рдпрд╣ рдХрдаिрди рдЧुрдг рд╣ै рдЬो рдЕрд╕्рд╡ाрднाрд╡िрдХ рд╣ै, рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдирд╣ी рдХेрд╢, рд╢्рдорд╢्рд░ु, рд▓ोрдо, рдЕрд╕्рдеि, рдирдЦ, рджंрдд рдпे рдХрдаोрд░ рдФрд░ рджृрдв़ рд╣ै рд╕िрд░ा, рд╕्рдиाрдпु, рдзрдордиी рджृрдв़ рдФрд░ рд╕्рдеिрд░ рд╣ै। RK рдоें 29/24 mm рдХी cortical cyst рджृрдв़ рд╣ोрдиे рд╕े рдХрдаिрди рдЧुрдг рдоें рдоाрдиी рдЬाрдпेрдЧी рдФрд░ рдЗрд╕े рд╣рдо рд╕्рдеिрд░ рдоें рднी рд▓े рдХрд░ рдЪрд▓ेंрдЧे рдРрд╕े рд╣ी LK рдХे 35/34 mm hypoechoic area рдХो рднी рд╣рдо рдоाрди рдХрд░ рдЪрд▓ेंрдЧे। рдпрд╣ рдХрдаिрди рдЧुрдг рдоृрджु рдпा рдХोрдорд▓ рдХे рд╡िрд░ूрдж्рдз рдЧुрдг рд╡ाрд▓ा рд╣ै, рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдоृрджु рд╣ै рдФрд░ рдЪрд░рдХ рдиे рдоृрджु рдХे рд╡िрдкрд░ीрдд рдЦрд░ рднी рдХрд╣ा рд╣ै।*

*рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдЬ्рдЮाрди рдХ्рдпों рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै ? 12-11-20 рдХो рд╣рдордиे рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рд╡िрдШрдЯрди рд╕े рдпрдХृрдд рдФрд░ left kidney рдХे рдХрдаिрди рдЧुрдг рдХो рд╕рдоाрдк्рдд рдХрд░ рджिрдпा рдЬो usg рдоें рдирд╣ी рдоिрд▓ा рдФрд░ рд░ूрдЧ्рдгा рдХो рджो рд╢рд▓्рдп рдХ्рд░िрдпाрдУं рд╕े рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдХрд░ рджिрдпा।* ЁЯСЗЁЯП┐

[11/24/2020, 1:10 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдХрдаिрди рднाрд╡ों рдХा рднौрддिрдХ рд╕ंрдЧрдарди рдкृрде्рд╡ी рдорд╣ाрднूрдд рд╣ै, рдж्рд░рд╡्рдпों рдХी рдХाрд░्рдоुрдХрддा рдХे рд╕्рд╡рд░ूрдк рдоें рджेрдЦें рддो рдХрдаिрди рдЧुрдг рд╡ाрд▓े рдж्рд░рд╡्рдп рд╢рд░ीрд░ рдХो рдмाрд╣्рдп рдпा рдЖрдн्рдпंрддрд░ рд░ूрдк рдоें рджृрдв़ рдФрд░ рдХрдаोрд░ рдХो рдХрд░рддे рд╣ी рд╣ैं, рдорд▓, рдоूрдд्рд░ рдкुрд░ीрд╖ाрджि рдХा рд╢ोрд╖рдг рдХрд░рддे рд╣ै, рд╡ाрдд рд╡рд░्рдзрдХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрде рд╣ी рдзाрддुрдУं рдХो рджृрдв़ рдмрдиाрддे рд╣ैं।*

*рдХрдЯु, рддिрдХ्рдд, рдХрд╖ाрдп рд░рд╕ рдоें рдХрдаिрди рдЧुрдг рдХा рдЕрдзिрд╖्рдаाрди рдЗрд╕рд▓िрдпे рдоाрдиा рдЧрдпा рд╣ै рдХि рдпрд╣ рд╡ाрдд рд╡ृрдж्рдзि рдХрд░ рд╣ोрддा рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХрдаिрди рдЧुрдг рдк्рд░рдзाрди рд╣ै рддो рдЕрдиेрдХ рднाрд╡ों рдоें рд░ूрдХ्рд╖, рдЦрд░, рд▓рдШु, рддीрдХ्рд╖्рдг, рд╕्рдеिрд░, рд╡िрд╢рдж, рд╕ूрдХ्рд╖्рдоाрджि рдЕंрд╢ рднी рдоिрд▓рддे рд╣ैं । рдХрдаिрдирддा рдЙрд╖्рдгрддा рдХे рдХाрд░рдг рд╢ोрд╖рдг рд╣ोрдиे рд╕े рд╣ोрддी рд╣ै рдЕрдд: рдХрдаिрдирддा рдЙрд╖्рдг рд╡ीрд░्рдп рдк्рд░рдзाрди рд╣ै।*

*рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ों рдоें рджूрд╕рд░ा рдЧुрдг рд╕्рдеिрд░ рднी рд╣ै рдЬिрд╕े рд╣ेрдоाрдж्рд░ि 'рдпрд╕्рдп рдзाрд░рдгे рд╢рдХ्рддि: рд╕ рд╕्рдеिрд░:' рдЬिрд╕рдоें рд╕्рддंрднрди рдХрд░рдиे рдХी рд╢рдХ्рддि рд╣ो, рдЧрддि рдХा рдЕрднाрд╡ рд╣ो рдпा рдЕрд▓्рдк рдЧрддि рдоिрд▓рддे рд╣ी рдкुрди: рд╕्рдеिрд░ рд╣ो рдЬाрдпे рдФрд░ рдзाрд░рдг рднी рдХрд░ рд╕рдХे рд╡рд╣ рд╕्рдеिрд░ рд╣ै।рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рднी рдкृрде्рд╡ी рдорд╣ाрднूрдд рдк्рд░рдШाрди рд╣ै рд╕िрд░ा, рд╕्рдиाрдпु, рдзрдордиी рдпे рд╕рдм рд╕्рдеिрд░ рд╣ै рдЕрдд: рдкाрд░्рдеिрд╡ рднी рд╣ैं। рдордзुрд░, рдЕрдо्рд▓ рдПрд╡ं рдХрд╖ाрдп рд░рд╕ рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рд╡ाрд▓े рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЕрд▓рдЧ рдЕрд▓рдЧ рдж्рд░рд╡्рдпों рдоें рдоंрдж, рд╢ीрдд, рдоृрджु, рд╢्рд▓рдХ्рд╖рдг, рд░ूрдХ्рд╖, рд▓рдШु, рдЧुрд░ू, рдкिрдЪ्рдЫिрд▓ाрджि рдоें рднी рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рдоिрд▓рддा рд╣ै। рд╢ीрддрд╡ीрд░्рдп рдж्рд░рд╡्рдп рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рдХे рд╣ोрддे рд╣ैं рддрдеा рдордзुрд░ рд╡िрдкाрдХ рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рд╡ाрд▓ा рд╣ोрддा рд╣ै।*

*рдпрд╣ рд╕рдм рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े рд▓िрдЦрдиे рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдЖрдк рд╕ाрдоाрди्рдп-рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕िрдж्рдзाрди्рдд рдХी рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рдЕрдм рд╢рд░ीрд░ рдХे рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдФрд░ рдж्рд░рд╡्рдпों рдкрд░ рднрд▓ी рдк्рд░рдХाрд░ рд╕рдордЭ рдХрд░ рдЙрдирдХी рд╕्рд╡рд╕्рдерд╕्рдп рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд░рдХ्рд╖рдг рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдоें рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░ рд╕рдХें।*

*рдЕрдм рдЖрдЧे рдоांрд╕, рд░рдХ्рдд, рдоेрдж, рдордЬ्рдЬा, рд╣्рд░рджрдп, рдиाрднि, рдпрдХृрдд, рдк्рд▓ीрд╣ा, рдЖрди्рдд्рд░, рдЧुрджा рдЖрджि рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдХो рджेрдЦें, рдпे рд╕рдм рдоृрджु рдЧुрдг рдпुрдХ्рдд рд╣ैं, рд╕्рдкрд░्рд╢ рдоें рдХोрдорд▓ рдФрд░ рд╢िрдеिрд▓рддा рдпुрдХ्рдд рдк्рд░рддीрдд рд╣ोрддे рд╣ैं । рдпрджि рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░िрдХ рд░ूрдк рд╕े рджेрдЦें рддो рдоृрджु рдХрдаिрди рдХे рд╡िрдкрд░ीрдд рд╣ी рдоिрд▓рддा рд╣ै। рдЗрдирдХा рднौрддिрдХ рд╕ंрдЧрдарди рдЬрд▓ рдФрд░ рдЖрдХाрд╢ рдорд╣ाрднूрдд рдЖрдзिрдХ्рдп рд╣ै, рдж्рд░рд╡्рдпों рдоें рднी рдЖрдХाрд╢ рдФрд░ рдЬрд▓ рдорд╣ाрднूрдд рдк्рд░рдзाрди рдж्рд░рд╡्рдп рдоृрджु рдЧुрдг рдпुрдХ्рдд рд╣ोрддे рд╣ैं।*

*рдордзुрд░, рдЕрдо्рд▓ рдФрд░ рд▓рд╡рдг рд░рд╕ рд╡ाрд▓े рдж्рд░рд╡्рдп рдоृрджु рдЧुрдг рд╡ाрд▓े рд╣ोрддे рд╣ै। рдж्рд░рд╡्рдпों рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рдПрдХांрдЧ рдкрд░ рднी рд╣ो рд╕рдХрддा рд╣ै рдФрд░ рд╕рд░्рд╡ांрдЧ рдкрд░ рднी рдЗрд╕ी рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрддे рд╣ुрдпे рдж्рд░рд╡, рд╕рд░, рд╕ूрдХ्рд╖्рдо, рдЧुрд░ू, рд╢ीрдд, рд╕्рдиिрдЧ्рдз, рдкिрдЪ्рдЫिрд▓, рд╕्рдеिрд░, рдоंрдж, рд░ूрдХ्рд╖, рд╕्рдеूрд▓, рд╢्рд▓рдХ्рд╖рдг, рдЧुрд░ू рдЧुрдг рд╡ाрд▓े рдж्рд░рд╡्рдп рднी рдоृрджु рд╣ोрддे рд╣ैं।*

*рд╢ीрдд рд╡ीрд░्рдп, рдордзुрд░ рд╡िрдкाрдХ рд╡ाрд▓े рдж्рд░рд╡्рдп рдордзुрд░ рд╣ोрддे рд╣ै। рдЧрд░्рдн рдзाрд░рдг рд╕े рдкूрд░्рд╡ рдХिрд╕ рдЧुрдг рд╡ाрд▓ा рдЖрд╣ाрд░ рд▓िрдпा рдЧрдпा, рд░ोрдЧ рд╣ोрдиे рд╕े рдкूрд░्рд╡ рд╣ेрддु рдоें рдЬो рдЖрд╣ाрд░ рд▓िрдпा рдЧрдпा рдЙрдирдХी рдкंрдЪрднौрддिрдХрддा рдФрд░ рдЧुрдгों рдХा рд╕ाрдоंрдЬрд╕्рдп рдЖрдк рдЕрдм рд╕рд░рд▓рддा рд╕े рд╕рдордЭ рд╕рдХрддे рд╣ै рдХि рдоाрддृрдЬ рдФрд░ рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ों рдХा рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡ рдпे рднी рд╣ै।*

*рд╕рд╣рдЬ рд╡िрдХाрд░ों рдХो рднी рдкिрддृрдЬ рдФрд░ рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдХा рд╕ंрджрд░्рдн рджे рдХрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै, 
'рддрдд्рд░рдж्рд╡िрд╡िрдзो рдмीрдЬोрдкрддрдк्рддौ рд╣ेрддु рдоाрддाрдкिрдд्рд░ौрд░рдкрдЪाрд░: рдкूрд░्рд╡рдХृрддं рдЪ рдХрд░्рдо рддрдеाрд╜рди्рдпेрд╖ाрдордоि рд╕рд╣рдЬाрдиां рд╡िрдХाрд░ाрдгाрдо्। ' 
рдЪ рдЪि 14/5'

 рдпрд╣ां рдкрд░ рдмीрдЬ рджुрд╖्рдЯि рдХे рдХाрд░рдг рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░рддे рд╣ुрдпे рдЪрд░рдХ рдоें рд▓िрдЦा рд╣ै рдХि рдоाрддा рдкिрддा рдХा рдЕрдкрдЪाрд░ рдЕрд░्рдеाрдд рдоिрде्рдпा рдЖрд╣ाрд░ рд╡िрд╣ाрд░ рддрдеा рдкूрд░्рд╡рдЬрди्рдо рдХे рдХрд░्рдо рд╕рд╣рдЬ рд░ोрдЧों рдХे  рд╣ेрддु рд╣ोрддे рд╣ैं।*

*'рдХेрд╢рд╢рдорд╢्рд░ुрдирдЦрд▓ोрдорджंрддाрд╕्рде्рд╕िрд░ाрд╕्рдиाрдпुрдзрдорди्рдп: рд╢ुрдХ्рд░рди्рдЪेрддि...' 
рдЪ рд╢ा 3 
рдоें рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХे рдЕрд╡्рдпрд╡ рдмрддाрдпे рдЧрдпे рд╣ैं।*
*'рдд्рд╡рдХ рдЪ рд▓ोрд╣िрддं рдЪ рдоांрд╕ं рдЪ рдоेрджрд╢्рдЪ рдиाрднिрд╢्рдЪ рд╣्рд░рджрдпं рдЪ рдХ्рд▓ोрдо рдЪ рдпрдХृрдЪ्рдЪ рдк्рд▓ीрд╣ा рдЪ рд╡ृрдХ्рдХौ рдЪ рдмрд╕्рддिрд╢्рдЪ рдкुрд░ीрд╖ाрдзाрдиं  рдЪाрдоाрд╢्рдпрд╢्рдЪोрдд्рддрд░рдЧुрджं рдЪाрдзрд░рдЧुрджं рдЪ рдХ्рд╖ुрдж्рд░ाрди्рдд्рд░ं рдЪ рд╕्рдеूрд▓ाрди्рдд्рд░ं рдЪ рд╡рдкाрд╡рд╣рдиं...' 
рдпे рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡्рдпрд╡ рд╣ै। рдпे рдЬ्рдЮाрди рд░ोрдЧ рдХी рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдоें рдмрд╣ुрдд рд╕рд╣ाрдпрдХ рд╣ै। рд╢ुрдХ्рд░ рдФрд░ рд╢ोрдгिрдд рджूрд╖िрдд рддрднी рд╣ोрдЧें рдЬрдм рд░ोрдЧ рд░рд╕ рд░рдХ्рддाрджि рдзाрддुрдУं рдоें рдЙрдд्рддрд░ोрдд्рддрд░ рдмрдв़рддा рдЪрд▓ा рдЬाрддा рд╣ै рдФрд░ рд╢ुрдХ्рд░ рд╢ोрдгिрдд рдХो рджूрд╖िрдд рдХрд░ рдЪुрдХा рд╣ोрддा рд╣ै рдФрд░ рдпрд╣ рдмीрдЬ рд░ूрдк рдоें рдЧрд░्рдн рдоें рдЖ рдЬाрддे рд╣ैं। рдЬैрд╕े рд╡ृрдХ्рдХ рд░ोрдЧों рдХो рд╣ी рд▓े рддो рдпрд╣ рдмीрдЬ рд░ूрдк рдоें рд░рд╣рддा рд╣ै, рдЬрди्рдо рдХे рд╕рдордп рддो baby рд╕्рд╡рд╕्рде рд╣ोрддा рд╣ै рдкрд░ рдоिрде्рдпा рдЖрд╣ाрд░ рд╡िрд╣ाрд░ рдФрд░ рдХाрд▓ рдХे рдЕрдиुрд░ूрдк рдЬैрд╕े рд╣ी рдЙрд╕ рд░ोрдЧ рдХे рдмीрдЬ рдХो рдЕрдиुрдХूрд▓ рдкрд░िрд╕्рдеिрддी рдоिрд▓рддी рд╣ै рддो рдЙрд╕ рд░ोрдЧ рдХे рдмीрдЬ рдХा рдЕंрдХुрд░ рдлूрдЯ рдЬाрддा рд╣ै рдФрд░ рд░ोрдЧाрд╡рд╕्рдеा рдЖрд░ंрдн рдХрд░рдиा рд╢ुрд░ू рдХрд░ рджेрддा рд╣ै।*

*рдЪрд░рдХ рд╕ूрдд्рд░ 20/17 рдоें рдХрдлрдЬ рдмीрд╕ рд╡िрдХाрд░ों рдоें 
'рд╣्рд░рджрдпोрдкрд▓ेрдкрд╢्рдЪ рдХंрдаोрдкрд▓ेрдкрд╢्рдЪ рдзрдордиिрдк्рд░рддिрдЪрдпрд╢्рдЪ...' 
рдХрдл рд╕े рд╣्рд░рджрдп рдХा рд▓िрдк्рдд рд╣ोрдиा, рдХंрда рдХा рдХрдл рд╕े рд▓िрдк्рдд рд╣ोрдиा рдФрд░ рдзрдордиी рдк्рд░рддिрдЪрдп = рдзрдордиी рдХी рдЧрддि рдоें рдЧुрд░ूрддा, рдЗрд╕ рдзрдордиी рдк्рд░рддिрдЪрдп рдХो рдпोрдЧीрди्рдж्рд░рдиाрде рдиे рдзрдордиी рдХा рдЕрддिрдкूрд░рдг, рдЪрдХ्рд░рдкाрдгि рдиे рдзрдордиी рдЙрдкрд▓ेрдк, рдФрд░ рдХाрд╢्рдпрдк рдиे рднी рдЗрд╕े рдзрдордиी рдЙрдкрд▓ेрдк рд╣ी рдХрд╣ा рд╣ै, HT рдФрд░ рд╣्рд░рджрдп рд░ोрдЧ рдЕрдЧрд░ рдЙрдд्рддрд░ोрдд्рддрд░ рдзाрддुрдЧрдд рд╣ोрдЧें рддो рдЗрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░ рджोрд╖ों рдХो рдоाрдз्рдпрдо рдмрдиाрдХрд░ рд╢ुрдХ्рд░ рдФрд░ рдмीрдЬ рдХो рджूрд╖िрдд рдХрд░ рд╕рд╣рдЬ рд░ोрдЧोрдд्рдкрдд्рддि рдХрд░ेंрдЧे।*

*рдЕрдм рддрдХ рдкिрддृрдЬ рдФрд░ рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдХा рд╕ंрдмрдз рд╣рдоें рдЧुрдгों рд╕े рдоिрд▓ा, рдЧुрдгों рдХा рд╕ंрдмंрдз рдкंрдЪрдорд╣ाрднूрддों рд╕े рд╣ै, рдкंрдЪрднूрддों рдХा рд╕ंрдмंрдз рдж्рд░рд╡्рдпों рд╕े, рдЙрдирдХे рд░рд╕, рд╡ीрд░्рдп, рд╡िрдкाрдХ, рдк्рд░рднाрд╡ рд╕े рд╣ै рдЬो рдкुрд░ूрд╖ (рд╕्рдд्рд░ी-рдкुрд░ूрд╖) рд╕ेрд╡рди рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं, рдЕрдд: рдЪрдХ्рд░ рдХो рд╕рдордЭें рдХ्рдпोंрдХि рдЬрдм рд╣рдо рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдк्рд░рдХрд░рдг рдкрд░ рдкрд╣ुंрдЪेंрдЧे рддो рдЬिрд╕ рдХंрдкрд╡ाрдд рдпा рд╡ेрдкрдеु рд░ोрдЧी рдХा рд╡ीрдбिрдпो upload рдХिрдпा рд╣ै рд╡рд╣ां рдпрд╣ рд╕рдм рднाрд╡ рдЕрдкрдиे рдЖрдк рд╣ी рд╕ाрдордиे рдЖ рдЬाрдпेंрдЧे।*

[11/24/2020, 1:32 AM] Vd Sachin Vilas Gajare Maharashtra: ЁЯЩПЁЯП╗ 

рдПрдХ рдк्рд░рд╢्рди -
 рдЕрд╕्рдеी рд╕्рдиाрдпू рдкिрдд्рд░ुрдЬ рдЕрд╡рдпрд╡ рд╣ै|
рд▓ेрдХिрди рд╣рдоाрд░े рдкुрдд्рд░ рдЬो рдХि рдЕрднी 4 рд╡рд░्рд╖ рдХे рд╣ै,рдЙрди्рд╣ें flat foot рд╣ै,рдЬрдмрдХि рд╣рдоें рдпा рд╣рдоाрд░े рдкिрддाрдЬी рдХिрд╕ीрдХो рдл्рд▓ैрдЯ рдлुрдЯ рдирд╣ीं рд╣ै।
рдФрд░ рд╣рдоाрд░ी рдкрдд्рдиी рдХा рдл्рд▓ैрдЯ рдлुрдЯ рд╣ै।
рддो рдЗрд╕ рдмाрд░े рдоें рдХैрд╕े рд╡िрдЪाрд░ рдХрд░े।

[11/24/2020, 1:41 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдирдорд╕्рдХाрд░ рд╕рдЪिрди рдЬी, рд╣рдордиे рдЙрдкрд░ рд▓िрдЦा рд╣ै 'рдХрдЯु, рддिрдХ्рдд, рдХрд╖ाрдп рд░рд╕ рдоें рдХрдаिрди рдЧुрдг рдХा рдЕрдзिрд╖्рдаाрди рдЗрд╕рд▓िрдпे рдоाрдиा рдЧрдпा рд╣ै рдХि рдпрд╣ рд╡ाрдд рд╡ृрдж्рдзि рдХрд░ рд╣ोрддा рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХрдаिрди рдЧुрдг рдк्рд░рдзाрди рд╣ै рддो рдЕрдиेрдХ рднाрд╡ों рдоें рд░ूрдХ्рд╖, рдЦрд░, рд▓рдШु, рддीрдХ्рд╖्рдг, рд╕्рдеिрд░, рд╡िрд╢рдж, рд╕ूрдХ्рд╖्рдоाрджि рдЕंрд╢ рднी рдоिрд▓рддे рд╣ैं। рдХрдаिрдирддा рдЙрд╖्рдгрддा рдХे рдХाрд░рдг рд╢ोрд╖рдг рд╣ोрдиे рд╕े рд╣ोрддी рд╣ै рдЕрдд: рдХрдаिрдирддा рдЙрд╖्рдг рд╡ीрд░्рдп рдк्рд░рдзाрди рд╣ै।*

*рдПрдХ рд╣ेрддु рдпрд╣ рднी рд╣ो рд╕рдХрддा рд╣ै рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдЕрди्рдп рд╣ेрддु рднी рдЬिрд╕े рдкूрд░े рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े history рдж्рд╡ाрд░ा рдЬाрдиा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै, рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдоें рдХрдаिрди рдкрд░िрд╢्рд░рдо рдФрд░ рдирд╡ीрди рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдХी рдкрд░рдо рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рд╣ै рдЬिрд╕рдХा рдЖрд░ंрдн рдЖрдк рдЕрдкрдиे рдШрд░ рд╕े рдкрдд्рдиी рдХी history рд▓े рдХрд░ рдХрд░े, рдЖрдкрдХो рдЖрд╢्рдЪрд░्рдп рд╣ोрдЧा рдХि рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рд╕िрдж्рдзाрди्рддों рдкрд░ рдЪрд▓ें рддो рдЕрд╕ंрднрд╡ рдХुрдЫ рднी рдирд╣ी рд╣ै।*

           ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

[11/24/2020, 1:42 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдЗрд╕рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рд╕्рдеिрд░ рднाрд╡ рдХो рднी рджेрдЦिрдпे।*

[11/24/2020, 8:22 AM] Prof. Giriraj Sharma: 

рд╕ुрдк्рд░рднाрддрдо рд╕рд░्рд╡ рдЖрдЪाрд░्рдп рдЧрдг
рд╕ाрджрд░ рдирдорди,

*рдоाрддृрдЬ рдПрд╡ं рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдоे рдЖрдд्рдордЬ рднाрд╡ рднी рд╣ोрддे рд╣ै ।*

*рдоाрддा рдХे рдл्рд▓ैрдЯрдлूрдЯ рд╣ोрдиा рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдоे рдЙрдирдХे рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХा рдмोрдз рдХрд░рд╡ा рд░рд╣ा рд╣ै।*
*рдоाрддृрдЬ рдпा рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдоे рд╣ी рдЖрдд्рдордЬ рднाрд╡ рд╕рдоाрд╣िрдд рд╣ोрддे рд╣ै* 
рд╕ाрдоाрди्рдп рдЕрд░्рде рдоें рд╕рдордЭрдиे рдХे рд▓िрдП*
*1 Gametes  рдмीрдЬ. рдоाрддृрдЬ рдкिрддृрдЬ рднाрд╡*
*2 Chromosome.  рд╕ाрдд्рдо्рдпрдЬ / рд░рд╕рдЬ рднाрд╡* 
*3 Genes рдЖрдд्рдордЬ рднाрд╡* 

ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣

[11/24/2020, 8:24 AM] Prof.Giriraj Sharma: 

*рдоृрджु рдордЬ्рдЬा (рдоाрддृрдЬ рднाрд╡) рд╕े рдХрдаिрди рдЕрд╕्рдеि (рдкिрддृрдЬ рднाрд╡) рдХी рдЙрддрдкрдд्рддि рдХा рд╣ोрдиा рднी рдЗрд╕рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै ।*

[11/24/2020, 8:41 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рд╕ाрджрд░ рдирдорди рдЖрдЪाрд░्рдп рдЧिрд░िрд░ाрдЬ рдЬी ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП 
рдкрд╣рд▓े рднाрдЧ рдоें рдкिрддृрдЬ, рдоाрддृрдЬ, рд░рд╕рдЬ, рд╕ाрдд्рдо्рдпрдЬ, рдЖрдд्рдордЬ рднाрд╡ рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХрд░ рдХे рдЪрд▓े рд╣ै рдЬिрди рдкрд░ рдЖрдЧे рдЖрдпेंрдЧे। рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдоें рдпे рдПрдХ рдмрд╣ुрдЖрдпाрдоी рдЪिрди्рддрди  рд╣ै рдЬो рд╡िрднिрди्рди рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рдоिрд▓рдиे рдкрд░ рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।* ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

[11/24/2020, 8:42 AM] Prof.Giriraj Sharma: 

*рдоेрдж рд╕े рд╕्рдиाрдпु рдХी рдЙрддрдкрдд्рддि*
*рдоेрдж рдзाрддु рдоृрджु рднाрд╡ рд╣ै рдЙрд╕рд╕े рд╕िрд░ा рдзрдордиी рдоृрджु рднाрд╡ рдХे рд╕ाрде рд╕ाрде рдХрдаिрди рднाрд╡ рд╕्рдиाрдпु рднी рдЙрддрдкрди्рди рд╣ो рд░рд╣ा рд╣ै।*
*рдХाрдаिрди्рдп рдПрд╡ं рдоृрджु рдЧुрдг рдЖрд╣ाрд░ рд╡िрд╣ाрд░ , рд╕ंрд╕्рдХाрд░ рдЬрди्рдп рднी рд╣ो рд╕рдХрддे рд╣ै । рд╕ंрд╕्рдХाрд░ рдЬрди्рдп (рдкाрдХ) рд╕े рдХाрдаिрди्рдпрддा рдХो рдоेрджрдзाрддु рд╕्рдиाрдпु рдк्рд░рднрд╡ рдХрд░рддा рд╣ै ।*
ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣

[11/24/2020, 9:05 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 * рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрд╣ुрдд рдмрдв़ा рд╣ै - рдЪрд░рдХ рдоें рдоृрджु рдХा рд╡िрдкрд░ीрдд рдЦрд░ рд╣ै, рднाрд╡рдк्рд░рдХाрд╢ рдиे рдХрд░्рдХрд╢ рд▓िрдЦा рдФрд░ рд╕ुрд╢्рд░ुрдд рдоें рдХрд░्рдХрд╢ рд╢्рд▓рдХ्рд╖рдг рдХा рд╡िрд░ूрдж्рдз рдЧुрдг рд╣ै।*

*рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдоृрджु рдЧुрдг рдпुрдХ्рдд рд╣ै, рдоृрджु рдЧुрдг рд╕्рдкрд░्рд╢ेрди्рдж्рд░िрдп рдХा рд╡िрд╖рдп рд╣ै рддो рдЗрд╕рдХा рд╡िрдкрд░ीрдд рдХрдаिрди рд╣ी рд╕ंрднрд╡ рд╣ै। рд╢рд░ीрд░ рдкंрдЪрднौрддिрдХ рд╣ै рдкрд░ рдЕрд▓рдЧ рдЕрд▓рдЧ рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдоें рднी рднूрдд рдк्рд░рдзाрди рд╣ै рдХ्рдпा рдЕрд╕्рдеिрдпों рдФрд░ рд╡ृрдХ्рдХ рджोрдиो рдЕрд╡्рдпрд╡ों рдоें рднूрддों рдХा рд╕ंрддुрд▓рди рд╕рдоाрди рд╣ै ? рдирд╣ी рд╣ै।*

*рдЧुрдгों рдоें рдоैрддрдХ्рдп рдЗрд╕рд▓िрдпे рджिрдЦрддा рд╣ै рдХि рдЬिрд╕े рдЬैрд╕ा рдкрд░िрдгाрдо рдХाрд░्рдп рдХрд░рдиे рдкрд░ рдоिрд▓ा рдФрд░ рдЬिрд╕рдХा рдмाрд╣ुрд▓्рдп рджिрдЦा рдЙрд╕рдиे рд╡ैрд╕ा рдЧ्рд░рд╣рдг рдХिрдпा, рдЕрдиेрдХ рд╡рд░्рд╖ों рддрдХ рджिрд╡्рдп рджृрд╖्рдЯि, рдЖрдд्рдо рдЬ्рдЮाрди, рд░ोрдЧिрдпों рдкрд░ рдЕрдиुрднрд╡ рдХрд░рдиा рддрдеा рдкрд░ंрдкрд░ाрдЧрдд рдЬ्рдЮाрди рдпे рд╕рдм рдЬैрд╕े рдЬैрд╕े рдоिрд▓ा рддो рдЖрдЪाрд░्рдп рдЕрдкрдиी рдЕрдкрдиी рд╕ंрд╣िрддाрдУं, рдЧ्рд░рди्рдеो рдоें рд▓िрдЦрддे рдЧрдпे।рднाрд╡ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХो  рдЬ्рдЮाрди рд╣ै рдЪрд░рдХ рдоें рдЦрд░ рд╣ै рдкрд░ рд╡ो рдХрд░्рдХрд╢ рд▓िрдЦ рд░рд╣े рд╣ै рдЬो рдЙрдирдХा рд╕्рд╡ рдХा рдордд рд╣ै।*

*рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдоें рдпрд╣ी рддो рд╣ोрдиा рдЪाрд╣िрдпे рдХि рд╣рдо рдЕрдкрдиे рдХिрдпे рдЧрдпे рдХाрд░्рдп рдХो рд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдХे рдордд рдХे рд╕ाрде рд╕ाрде рдЕрдкрдиे рдордд рд╕े рдХैрд╕े рд╕рдордЭा рдпрд╣ рднी рд░рдЦें рдХ्рдпोंрдХि рдЕрдиेрдХ рдЬ्рдЮाрди рд╕ूрдд्рд░ рд░ूрдк рдоें рд╣ै рдЬिрд╕рдХी рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдирд╣ी рдоिрд▓ेрдЧी।*

[11/24/2020, 9:26 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдмрд╣ुрдд рдЙрдд्рддрдо рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдЖрдЪाрд░्рдп рдЬी, рдпрджि рд╣рдо рдЧुрдгों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЪрд▓ें рдЬैрд╕े рдХрдаिрди рддो рднौрддिрдХ рд╕ंрдЧрдарди, рдХाрд░्рдоुрдХрддा рдЖрджि рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдРрд╕ा рд╣ी рдоिрд▓рддा рд╣ै।*

             ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

[11/24/2020, 10:56 AM] Vd. Atul J. Kale M.D. (K.C.) G.A.U.:

 *рдЖрдЪाрд░्рдп рд╕ुрднाрд╖рд╕рд░* рдХाрдаिрдг्рдпрдХो рд▓рдХ्рд╖्рдпрдоें рд░рдЦрддे рд╣ुрдП рдеोрдбे рдоेрд░े рд╡िрдЪाрд░ рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ूँ ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯШК

рдХाрдаिрдг्рдпрднाрд╡
рдЙрд╖्рдг рдЧुрдг
рд░ुрдХ्рд╖ рдЧुрдг
рдЪрд▓ рдЧुрдг
рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдЧुрдг
рдХी рдЕрдкेрдХ्рд╖ा рд░рдЦрддा рд╣ै

рдЗрдирдоेंрд╕े рдЙрд╖्рдг+рдЪрд▓+рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдЧुрдг рдХाрдаिрдг्рдп рд▓ा рд╕рдХрддे рд╣ै

рд░ुрдХ्рд╖+рд╕ूрдХ्рд╖्рдо+рдЪрд▓ рдЗрди рдЧुрдгोंрдХा рд╕ंрдпोрдЧ рднी рдкрд░िрдгाрдорддः рдХाрдаिрдг्рдп рд▓ा рд╕рдХрддा рд╣ै।

рдпे рд╕рднी рдЧुрдг рдХाрд▓рд╕ाрдкेрдХ्рд╖рддाрд╕े рд╣ी рдХाрдо рдХрд░рддे рд╣ै।

рдЙрд╖्рдг рдЧुрдг рдзाрддुрдУंрдоें рдкрд░िрдгрдорди рднी рдХрд░рддा рд╣ै рдЬैрд╕े рдоेрджрд╕्рдп рдЦрд░ рдПрд╡ं рдоृрджुрдкाрдХ:    рд╕िрд░ा рд╕्рдиाрдпु

рд╡ाрдпुрдХाрд░рдг рд╕े рдЖрдиेрд╡ाрд▓ा рдХाрдаिрдг्рдпрднाрд╡ рдХाрд▓рдХी рд╕ाрдкेрдХ्рд╖рддा рдЬ्рдпाрджा рд░рдЦрддा рд╣ै рд╡рд╣ी рдЕрдЧ्рдиिрд╕े рдЖрдиेрд╡ाрд▓ा рдХाрдаिрдг्рдпрднाрд╡ рд╢ोрд╖рдг рдПрд╡ं рдкрд░िрдгрдордирдХे рд▓िрдП рдЬрд░ुрд░ी рдЕрджिрд░्рдШ рдХाрд▓рдХी рд╣ी рдЕрдкेрдХ्рд╖ा рд░рдЦрддा рд╣ै।

рд╕्рд╡рднाрд╡ рд╕े рднी рдХाрдаिрдг्рдпрднाрд╡ рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ोрддा рджिрдЦрддा рд╣ै। 
рдЗрд╕ рдкрд░िрдкेрдХ्рд╖्рдпрдоें рдж्рд░рд╡्рдпрдХा рдкांрдЪрднौрддिрдХ рд╕ंрдШрдЯрди рдЕрдкрдиेрдоें рд╕рдоाрд╣िрдд рдкांрдЪрднौрддिрдХ рдХрдгोंрдХे рд╕्рд╡рднाрд╡рд╕े рдкрд░िрд╡рд░्рддीрдд рд╣ोрддा рджिрдЦрддा рд╣ै। рдж्рд░рд╡्рдпрд╕्рде рд╕्рд╡рднाрд╡рддः рдХाрд▓рд╕ाрдкेрдХ्рд╖ рд╣ोрдиेрд╡ाрд▓ा рдкाрдХ (рдЕрдЧ्рдиि рдПрд╡ं рд╡ाрдпु рдХे рдЕрдЪेрддрди рдЕрд╕рдорд╡ाрдпिрдд्рд╡рдХे рдХाрд░рдг) рд╕्рд╡рднाрд╡ाрдд् рдЙрдкрд░рдордХा рдХрдаिрдгрдд्рд╡ рдЙрдд्рдкрдд्рддीрд╡рдд् рдЕрдЪ्рдЫा рдЙрджाрд╣рд░рдг рдк्рд░рддीрдд рд╣ोрддा рд╣ै।

рдХрдаिрдгрдд्рд╡ рдоें рд░ुрдХ्рд╖ ➡️рдЦрд░➡️рдкрд░ुрд╖➡️рдХрдаीрдг рдпे рдЕрд╡рд╕्рдеाрдПँ рдЙрдд्рддрд░ोрдд्рддрд░ рд╣ोрдиेрд╡ाрд▓ी рдж्рд░рд╡्рдпрд╕्рде рдЕрд╡рд╕्рдеाрдПँ рд╣ै।

рдЗрдирдоें рдЪрд▓, рд╕ुрдХ्рд╖्рдо рдПрд╡ं рдЙрд╖्рдг рдпे рдЧुрдг рдмाрд╣рд░рд╕े рдж्рд░рд╡्рдпрдоें рдЕрдЧрд░ рд╕ंрд╡ाрд╣िрдд рд╣ुрдП рд╣ै рддो рдпे рдиिрдоिрдд्рддрдХाрд░рдгрд╣ी рд╣ोрддे рд╣ै, рдХाрд░्рдп рдж्рд░рд╡्рдпрдоें рдкрд░िрдгाрдордд: рдЗрдирдХा рдЕрд╕्рддिрдд्рд╡ рдирд╣ीं рдоिрд▓рддा। рдЙрджाрд╣рд░рдгाрд░्рде рдЪंрджрдирдмрд▓ा рддैрд▓, рдЪंрджрдиाрджी рддैрд▓ рдкाрдХोрдд्рддрд░ рднी рд╢ीрддрд▓ рд╣ोрддा рд╣ै।

рдХрдаिрди рдж्рд░рд╡्рдп рдк्рд░рдХृрддीрддः рдЕрдЧрд░ рдЙрд╖्рдг рд╣ै рддो рдЙрд╕рдХी рдк्рд░рдХृрдд्рддी рдж्рд░рд╡рдд्рд╡ рдиिрд╖्рдХाрд╕ीрдд рд╣ोрдиेрдХे рдХाрд░рдг рдФрд░ рдЙрд╖्рдгрдордп рд╣ो рдЬाрддी рд╣ै।

[11/24/2020, 11:40 AM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi: 

*рдмрд╣ुрдд рдмрдв़िрдпा рд╡िрд╢рд▓ेрд╖рдг рдбॉ рдЕрддुрд▓ рдЬी, рдЖрдиंрдж рдЖ рдЧрдпा ।* 

            ЁЯСМЁЯСНЁЯМ║ЁЯЩП
[11/24/2020, 12:11 PM] Vd. Atul J. Kale M.D. (K.C.) G.A.U.: 

рд╕рд╣ी рдкрдХрдбे рд╣ै, ЁЯСПЁЯП╗ЁЯСПЁЯП╗ЁЯСМЁЯП╗ЁЯСМЁЯП╗

рдЧुрдгों рдХो рд╣рдо рджेрдЦ рд╕рдХрддे рд╣ै, рдЙрдирд╕े рдХ्рд░िрдпाрдПँ рдХैрд╕ी рдШрдЯिрдд рд╣ोрддी рд╣ै рдпे рднी рджेрдЦ рд╕рдХрддे рд╣ै рдХिंрддु рдЙрд╕рдХे рд▓िрдП рд╕ृрд╖्рдЯी рдоें рд╕рдм рдЧुрдг рдХैрд╕े рдХाрд░्рдп рдХрд░рддे рд╣ै рдпрд╣ी рд╕рдордЭрдиा рд╣ोрдЧा। рддрд░्рдХ, рдЕрдиुрдоाрди рд╕े рдпुрдХ्рддीрддрдХ рдЖрдиा ... рдпे рдЕंрд╢ांрд╢ рдХрд▓्рдкрдиा рдиे рд▓िрдП рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै, рдХिंрддु рдЕрдиुрдоाрдирдоें рдеोрдбी рд╕ी рднी рдЪूрдХ рд╣рдоे рдЕрдЪ्рдЫे рдкрд░िрдгाрдо рд╕े рд╡िрдоुрдЦ рдХрд░ рджेрддी рд╣ै। рд╕्рдеुрд▓рд░ुрдкрд╕े рджी рд╣ुрдИ рджोрд╖рд╡िрдкрд░िрдд рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рд╕рдлрд▓ рддो рд╣ो рдЬाрддी рд╣ै рдХिंрддु рдЕंрд╢ांрд╢ рдХрд▓्рдкрдиाрд╕े рдпुрдХ्рддी рдоें рдЫोрдЯी рднी рдЧрд▓рддी рд╣ो рддो рд╕рдлрд▓рддा рдирд╣ीं рдоिрд▓рддी।

[11/24/2020, 12:27 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдоें рдРрд╕े рдЕрдиेрдХ рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬो рдХрдаिрди рд▓рдЧрддे рд╣ै рдФрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдкाрд╕ рд╣ोрдиे рддрдХ рд╣ी рд╕ीрдоिрдд рд░рд╣ рдЬाрддे рд╣ै рдЬрдмрдХि рдЙрдирдХी clinical importance рдмрд╣ुрдд рдЕрдзिрдХ рд╣ै।*

*рдкिрддृрдЬ рдФрд░ рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдХा рдЧрд╣рди рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд░рдиे рдкрд░ рдпрд╣ рдЧुрдг рдЖрдзाрд░िрдд рднाрд╡ рдоिрд▓рддे рд╣ैं рдЬो рдоृрджु, рдХрдаिрди рдФрд░ рд╕्рдеिрд░ рдЬрди्рдп рднी рд╣ैं।рдЖрдЪाрд░्рдп рдЧिрд░िрд░ाрдЬ рдЬी рдФрд░ рдЕрддुрд▓ рдХाрд▓े рдЬी рдиे рднी рдЗрди рдкрд░ рдЕрдд्рдпुрдд्рддрдо рд╡िрдЪाрд░ рд░рдЦे рд╣ैं। рдХिрд╕ी рднी рд╡िрд╖рдп рдХे рдоूрд▓ рдХो рдкрдХрдб़рддे рд╣ी рджेрдЦिрдпे рд╡ो рдХрдаिрди рд╡िрд╖рдп рднी рдХिрддрдиा рд╕рд░рд▓ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै।*

*рд╡рд░्рддрдоाрди рд╕рдордп рдФрд░ BAMS рдоें рдирдпे syllabus рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рддो рд▓рдЧрддा рд╣ै рдзीрд░े рдзीрд░े рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХा рдоूрд▓ рд╕्рд╡рд░ूрдк рдХि рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХो рдЙрд╕ी рдХी рднाрд╖ा рдоें рдЙрд╕ी рдХी рд╡्рдпाрдХрд░рдг рдХे рд╕ाрде рд╕рдордЭрдиा рдЪाрд╣िрдпे, рд╡ो рдзीрд░े рдзीрд░े рд▓ुрдк्рдд рд╣ोрддा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै рдХ्рдпोंрдХि рдЖрдпुрд░्рд╡ेрджीрдп рд╢рдм्рджाрд╡рд▓ी рдХा translation рдЙрд╕рдХे рднाрд╡ рдФрд░ рдЖрдд्рдоा рдХो рднी рдЦो рджेрддा рд╣ै। рд╣рдоाрд░ा рдк्рд░рдпाрд╕ рдпрд╣ी рд╣ै рдХि рдЗрд╕ рд╕्рд╡рд░ूрдк рдХो рдмрдиाрдпे рд░рдЦें, рд╣рдоाрд░े рдЧ्рд░ुрдк рдХे рдПрдХ рд╕ीрдиिрдпрд░ рд╕рджрд╕्рдп рдиे рдоुрдЭे рдмрдв़े рдЕрдЪ्рдЫे рд╡िрдЪाрд░ рднेрдЬे рдХि рдЕрдЧрд░ covid 19 рддीрди рд╕ौ рд╡рд░्рд╖ рдкूрд░्рд╡ рдЖрддा рддो рдиिрджाрди рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХे рдХ्рдпा рдоाрдкрджंрдб рд╣рдо рдмрдиाрддे рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХрд░рддे ? рдФрд╖рдз рддो рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХी рдФрд░ рдЖрдпुрд░्рд╡ेрджीрдп criteria рдХोрдИ рд╣ै рд╣ी рдирд╣ी рддो рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХी рдХрд╣ां рд╣ुрдИ ? рдРрд╕े рдЕрдиेрдХ рд╡िрд╖рдпों рдХो рднी рдЖрдЧे рд╣рдо рд▓े рдХрд░ рдЪрд▓ेंрдЧे।*

[11/24/2020, 3:10 PM] Dr.Pawan Madan Sir, Jalandhar: 

ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩПЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯТРЁЯМ╣ЁЯТР

рдкिрддृрдЬ рднाрд╡,,, рдЬो рднी рдХрдаिрди рд╡ рд╕्рдеिрд░ рд╣ैं
рдЬो рдХрдаिрди рд╣ैं,,, рд╡ो рдк्рд░ाрдпः рдХрдЯु рддिрдХ्рдд рдХрд╖ाрдп рд░рд╕ рд╡ाрд▓ा рд╣ै, рдЙрд╖्рдг рд╡ीрд░्рдп рд╣ै
рдХрдаिрди,,, рдкाрд░्рдеिрд╡ рдк्рд░рдзाрди рд╣ै
рдЬो рд╕्рдеिрд░ рд╣ै,,, рд╡ो рд╢ीрдд рд╡ीрд░्рдп рд╡ाрд▓ा рд╣ै рдПрд╡ं рдордзुрд░ рд╡िрдкाрдХ рд╡ाрд▓ा рд╣ै

рдоाрддृрдЬ рднाрд╡,,,рдЬो рднी рдоृрджु рд╣ैं
рдЬो рдоृрджु рд╣ैрди,, рд╡ो рдордзुрд░ рдЕрдорд▓ рд▓рд╡рдг рд╡ाрд▓े рд╣ैं, рд╢ीрдд рд╡ीрд░्рдп рд╣ैं рд╡ рдордзुрд░ рд╡िрдкाрдХ рд╡ाрд▓े рд╣ैं

рдпाрдиे рдХे рдЧрд░्рдн рдзाрд░рдг рд╕े рдкूрд░्рд╡ рдпा рд░ोрдЧ рд╣ोрдиे рд╕े рдкूрд░्рд╡ рдЬिрди рдЧुрдгों рд╡ाрд▓ा рдЖрд╣ाрд░ рд╡िрд╣ाрд░ рдХिрдпा рд╣ोрдЧा рдЙрд╕рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдкिрддृрдЬ рдпा рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ो рдоें рд░ोрдЧ рд╣ोрдиे рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиा рд╣ोрдЧी рдпे рдпे рдЗрди рднाрд╡ों рдХो рдЬाрдирдиे рдХी рдХ्рд▓ीрдиिрдХрд▓ utility рд░рд╣ेрдЧी,,ЁЯЩПЁЯЩП

рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдХा рдПрдХ рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░рди рдЕंрдЧ ,,,рд╣ेрддु рдХो рд╣рдо рдЧुрдгों рдХा рдЗрддिрд╡ृрдд्рдд рд▓ेрдХрд░ рд╕рдордЭ рд╕рдХрддे рд╣ैं

рдпे рдЬ्рдЮाрди рдмрд╣ुрдд рд╕ी рд╡्рдпाрдзिрдпों рдХी рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рд╕рдордЭрдиे рдоें рдорджрдж рдХрд░ेрдЧा
ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдХ्рдпा рд╕िрд░्рдл рдоृрджु рдЧुрдг рд╕े рдоुрдЦ्рдпрдд рд▓рдХ्рд╖िрдд рд╣ोंрдЧे рдЧुрд░ु рдЬी рдХ्рдпा?ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП


[11/24/2020, 3:16 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдирдорд╕्рдХाрд░ рд╡ैрдж्рдпрд╢्рд░ेрд╖्рда рдкрд╡рди рдЬी, рд╣ेрддु рдкрд░ рд╣рдо рдкрд╣рд▓े рднी рдмрд╣ुрдд рд▓िрдЦрддे рд░рд╣े рд╣ै рдЬैрд╕े .. 
'рд╣ेрддुрд▓िंрдЧौрд╖рдзрдЬ्рдЮाрдиं рд╕्рд╡рд╕्рдеाрддुрд░рдкрд░ाрдпрдгрдо्, 
рдд्рд░िрд╕ूрдд्рд░ं рд╢ाрд╢्рд╡рддं рдкुрдг्рдпं рдмुрдмुрдзे рдпं рдкिрддाрдорд╣:' рдЪ рд╕ू 1/24 
рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХा рд╕рдиाрддрди, рдпрд╣ рдд्рд░िрд╕ूрдд्рд░ рдЬ्рдЮाрди рд╣ेрддु, рд▓िंрдЧ рдФрд░ рдФрд╖рдз рдкुрдг्рдп рдХाрд░рдХ рдЬ्рдЮाрди рд╣ै। рдпрд╣ рдм्рд░рд╣्рдоा рдЬी рдиे рдЕрдкрдиी рджिрд╡्рдп рджृрд╖्рдЯि рд╕े рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рдеा, рдпрд╣ рдЬ्рдЮाрди рд╕्рд╡рд╕्рде рдФрд░ рд░ोрдЧी рджोрдиों рд╕े рд╕ंрдмंрдз рд░рдЦрддा рд╣ै।*

*рд╣ेрддु рдХाрд▓, рдЗрди्рдж्рд░िрдпों рдХे рд╡िрд╖рдпों рдХा рдЕрд╕ाрдд्рдо्рдп рд╕ंрдпोрдЧ рдФрд░ рдХрд░्рдо рдХा рдЕрддिрдпोрдЧ, рд╣ीрди рдФрд░ рдоिрде्рдпा рдпोрдЧ рд╣ै। рдкрд░िрдгाрдо рдоें рдЬрд░ा, рдХ्рд╖ुрдзा, рддृрд╖ा рдФрд░ рдоृрдд्рдпु рд╣ैं рддрдеा рдк्рд░рдЬ्рдЮाрдкрд░ाрдз рд╕े рдзी, рдзृрддि рдФрд░ рд╕्рдоृрддि рдХा рд╡िрдн्рд░ंрд╢ рд╣ोрддा рд╣ै।*

*рд╣ेрддु рдХाрд░्рдп рдХैрд╕े рдХрд░ेрдЧा ? рд╣ेрддु рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рджोрд╖ों рдХा рд╕рдоाрд╡рд╕्рдеा рдоें рдирд╣ी рд░рд╣рдиे рджेрдЧा рдЙрди्рд╣े рдк्рд░рдХुрдкिрдд рдХрд░ेрдЧा, рд╢рд░ीрд░ рдХे рджूрд╖्рдпोंрдХो рд╡िрдХृрдд рдХрд░ेрдЧा рдФрд░ рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рд▓ाрдпेрдЧा рддो рдпрд╣ां рд╣рдоें рд╣ेрддु рд╕े рддीрди рдмाрддे рдоिрд▓ी рдЧ्рд░рди्рдеों рдоें рд░ोрдЧों рдХे рдЬो рдЕрдиेрдХ рд╣ेрддु рдпा рдиिрджाрди рдоिрд▓рддे рд╣ैं рдЙрдирдоें рд╕рднी рдиिрджाрди рдПрдХ рдЬैрд╕ा рдХाрд░्рдп рдирд╣ी рдХрд░рддे рдХुрдЫ рджोрд╖ рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░рддे рд╣ै, рдХुрдЫ рдзाрддुрдУं рдХो рд╢िрдеिрд▓ рдХрд░ेंрдЧे рдФрд░ рдХुрдЫ рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рд▓ाрдпेंрдЧे рдЕрдЧрд░ рд╣ेрддु рджोрд╖ोंрдХो рдк्рд░рдХुрдкिрдд рдХрд░ेрдЧा рддो рдпрд╣ рдк्рд░рдХोрдк рджोрд╖ों рдХे рдЪрдп рд╕े рднी рд╣ो рд╕рдХрддा рд╣ै рдФрд░ рдЕрдЪрдп рд╕े рднी, рд╡िрднिрди्рди рд╕ंрдХ्рд░ाрдордХ рд░ोрдЧों рдоें рдЕрдЪрдп рдкूрд░्рд╡рдХ рдк्рд░рдХोрдк рд╣ी рдмрд╣ुрдзा рджेрдЦрдиे рдХो рдоिрд▓рддा рд╣ै।*

*рдпे рд╣ेрддु рдЕрдиेрдХ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рднेрдж рд╕े рд╣ोрддे рд╣ैं...*
*рдиिрдЬ рдЬो рджोрд╖ों рдХो рдк्рд░рдХुрдкिрдд рд╕ीрдзे рд╣ी рдХрд░рддे рд╣ै рдФрд░ рдЖрдЧंрддुрдЬ рдЬो рдЕрднिрдШाрдд, рдЕрднिрд╢ाрдк, рдЕрднिрдЪाрд░ рдФрд░ рдЕрднिрд╖ंрдЧ рд╕े рд╡िрднिрди्рди рдЖрдЧрди्рддुрдХ рд░ोрдЧों рдХो рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░ рджेрддे рд╣ैं।*

*рд╕рди्рдиिрдХृрд╖्рдЯ рд╣ेрддु рдЬैрд╕े рд╡рдп, рджिрди, рд░ाрдд рдФрд░ рднोрдЬрди рдХे рдЕрди्рдд, рдордз्рдп рдФрд░ рдЖрд░ंрдн рдоें рд╡ाрдд рдкिрдд्рдд рдФрд░ рдХрдл рдХा рдк्рд░рдХोрдк рд░рд╣рддा рд╣ी рд╣ै рддрдеा рд╡िрдк्рд░рдХृрд╖्рдЯ рдЬैрд╕े рд╣ेрдорди्рдд рдоें рд╕ंрдЪिрдд рдХрдл рдХा рд╡рд╕ंрдд рдоें рдк्рд░рдХोрдк рд╣ोрдЧा рдФрд░ рдХрдлрдЬ рд░ोрдЧ рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░ेрдЧा।*

*рд╡्рдпрднिрдЪाрд░ी рд╣ेрддु - 
рдпे рд╡ो рдиिрджाрди рд╣ै рдЬो рджुрд░्рдмрд▓ рд╣ोрдиे рд╕े рдкूрд░्рдг рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рдмрдиाрдХрд░ рд░ोрдЧ рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░рдиे рдоें рддो рдЕрд╕рдорд░्рде рд╣ै рдкрд░ рд▓рдХ्рд╖рдг рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░ рд░ोрдЧी рдХो рд╡िрдЪрд▓िрдд рдХрд░ рдХे рд░рдЦрддे рд╣ैं।*

*рдк्рд░ाрдзाрдиिрдХ рд╣ेрддु - 
рдЬो рдЙрдЧ्рд░ рд╕्рд╡рднाрд╡ рд╣ोрдиे рд╕े рддुрд░ंрдд рд╣ी рджोрд╖ो рдХो рдк्рд░рдХुрдкिрдд рдХрд░ рджेрддे рд╣ैं рдЬैрд╕े рд╡िрд╖, рдЕрддि рдоाрджрдХ рдж्рд░рд╡्рдп рдЖрджि ।*

*рдЙрднрдп рд╣ेрддु - 
рдпे рд╣ेрддु рджोрд╖ рдФрд░ рд╡्рдпाрдзि рджोрдиो рдХो рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░рдиे рдХी рд╕ाрдорд░्рде्рдп рд░рдЦрддे рд╣ैं рдЬैрд╕े рдЕрддि рдЙрд╖्рдг-рддीрдХ्рд╖्рдг-рдЕрдо्рд▓ рд╡िрджाрд╣ी рдЕрди्рди*

*рд╡िрднिрди्рди рд╡ाрдпрд░рд╕, рдХृрдоि рдпा рдЬीрд╡ाрдгु*

*рд╣ेрддु рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рджोрд╖ों рдХा рд╕рдоाрд╡рд╕्рдеा рдоें рдирд╣ी рд░рд╣рдиे рджेрдЧा рдЙрди्рд╣े рдк्рд░рдХुрдкिрдд рдХрд░ेрдЧा , рд╢рд░ीрд░ рдХे рджूрд╖्рдпोंрдХो рд╡िрдХृрдд рдХрд░ेрдЧा рдФрд░ рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рд▓ाрдпेрдЧा рдФрд░ рд╕्рд░ोрддрд╕ рдоें рдЕрддि рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि, рд╕ंрдЧ, рд╡िрдоाрд░्рдЧрдЧрдорди рдФрд░ рдЧ्рд░рди्рдеि рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░ेрдЧा।*

*рдпे рд╕рдм рдХैрд╕े рд╣ोрдЧा ? 
рд╢ाрд╕्рдд्рд░ों рдоें рддो рдХ्рд░рдордмрдж्рдз рдФрд░ рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े рдирд╣ी рд▓िрдЦा, рдЬрд╣ां рд░ोрдЧों рдХी рд╕рдо्рдк्рд░ाрдк्рддि рднी рд▓िрдЦी рд╡рд╣ां рддो рдпे рд╕рдм рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рдирд╣ी рд▓िрдЦा рдЧрдпा рдЬрдмрдХि рд╣ो рдпрд╣ी рд░рд╣ा рд╣ै рдЬो рд╣рдо рдпрд╣ां рдХрд╣ рд░рд╣े рд╣ै рддो рдЗрд╕ рд╡िрд╖рдп рдХो рдЕрдЪ्рдЫी рддрд░рд╣ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░ рдХे рдЪрд▓ेंрдЧे рд╕्рд╡ рдХाрд░рдгों рджोрд╖ рдк्рд░рдХुрдкिрдд рд╣ोрдХрд░ рдХैрд╕े рд░ोрдЧ рдХे рд▓िंрдЧ/рд▓рдХ्рд╖рдг рдпा рд░ोрдЧ рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░ेंрдЧे ? рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рд╕्рд░ोрддрд╕ рдоें рдХैрд╕े рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ोрдЧा рдФрд░ рдЙрд╕े рдХौрди рд╕ा рд╣ेрддु рдХрд░ेрдЧा рдФрд░ рд╣ेрддु рд╕े рдЬो рджोрд╖ рдк्рд░рдХुрдкिрдд рд╣ुрдЖ рд╣ै рд╡ो рдХिрд╕ी рд╡िрд╢ेрд╖ рджूрд╖्рдп рд░рдХ्рдд, рдоांрд╕ рдпा рдоेрджाрджि  рдХो рд╣ी рдХ्рдпों target рдХрд░ेрдЧा рдпा рджूрд╖िрдд рдХрд░ेрдЧा ? рдХ्рдпोंрдХि рдЖрдж्рдп рдзाрддु рд░рд╕ рд╣ै рдФрд░ рдЙрд╕рдХा рд╕्рд░ोрддрд╕ рд░рд╕рд╡ाрд╣ी рд╕्рд░ोрддрд╕ рд╣ै рддो рдк्рд░рдХुрдкिрдд рджोрд╖ рд╕рдм рд╕े рдкрд╣рд▓े рд░рд╕рд╡ाрд╣ी рд╕्рд░ोрддрд╕ рдХे рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдоें рдЖ рд░рд╣े рд╣ैं рдЬिрд╕ рд╕े рдЙрди्рд╣े рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рддो рдЗрд╕ी рд╕्рд░ोрддрд╕ рдоें рдХрд░рдиा рдЪाрд╣िрдпे рдкрд░ рдпे рдпрд╣ां рдиा рд╣ो рдХрд░ рдХिрд╕ी рдЕрди्рдп рд╕्рд░ोрддрд╕ рдоें рд╣ुрдЖ рдФрд░ рд╡्рдпाрдзि рднी рдЕрди्рдп рд╕्рд░ोрддрд╕ рдоें рд╣ुрдИ, рдЗрд╕рдХे рдкीрдЫे рдХ्рдпा рдХाрд░рдг рд╣ै ?*

*рдпे рд╕рдм рд╡िрд╖рдп clinical рд╣ै рдЗрд╕рд▓िрдпे рд╣рдо рд╡िрд╖рдп рдХो рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдпे рдПрдХ рд░ोрдЧ рдХा рд╢ाрд╕्рдд्рд░ рд╕े рдЙрджाрд╣рд░рдг рд▓े рдХрд░ рдЪрд▓ेंрдЧे рдЬैрд╕े рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡्рдпाрдзि рдк्рд░рдоेрд╣ рдХो рд╣ी рд▓े рд▓ेрддे рд╣ै।*

*'рдЖрд╕्рдпाрд╕ुрдЦं рд╕्рд╡рдк्рдирд╕ुрдЦं рджрдзीрдиि рдЧ्рд░ाрдо्рдпौрджрдХाрдиूрдкрд░рд╕ाः рдкрдпांрд╕ि,
рдирд╡ाрди्рдирдкाрдиं рдЧुрдбрд╡ैрдХृрддं рдЪ рдк्рд░рдоेрд╣рд╣ेрддुः рдХрдлрдХृрдЪ्рдЪ рд╕рд░्рд╡рдо्' рдЪ рдЪि 6/4 

рдЗрд╕ рдкрд░ рдЪрдХ्рд░рдкाрдгि рдХा рдордд рд╣ै 
'рдЖрд╕्рдпाрд╕ुрдЦрдоिрддि рд╕ुрдЦрдЬрдиिрдХा рдЖрд╕्рдпा рди рджुःрдЦрдЬрдиिрдХा, рдПрд╡ं рд╕्рд╡рдк्рдирд╕ुрдЦं рдЪ рдЬ्рдЮेрдпं; рд╢рдп्рдпाрджिрджोрд╖ेрдг рджुःрдЦрд╕्рд╡рдк्рдиं рджुःрдЦाрд╕्рдпा рдЪ рди рдк्рд░рдоेрд╣рд╣ेрддु:,рдЧुрдбрд╡ैрдХृрддं рдЧुрдбрдХृрддा рднрдХ्рд╖्рдпाः।'*

*рдЖрд╕्рдпा рд╕ुрдЦ рд╕ुрдЦрдж рдЖрд╕рди рдЕрд░्рдеाрдд рдЬैрд╕े рдЧрдж्рджे рдЖрдЬрдХрд▓ рдЪрд▓ рд░рд╣े рд╣ैं рдФрд░ рдЬिрди рдкрд░ рдШंрдЯो рдмैрдаे рд░рд╣рдиा рд╕ुрдЦрдж рд▓рдЧрдиे рд╕े рд╢рд░ीрд░ рдХे рдХुрдЫ рднाрдЧ рдиिрд╖्рдХ्рд░िрдпрд╡рдд рд░рд╣рддे рд╣ै, рд╕्рд╡рдк्рди рд╕ुрдЦ - рдЗрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдирд░्рдо-рдоुрд▓ाрдпрдо рдЧрдж्рджों рдкрд░ рд╢рдпрди рдХрд░рдиा, рдЕрдЧрд░ рдЖрд╕рди рдФрд░ рд╢рдп्рдпा рд╕ुрдЦрдж рдирд╣ीं рд╣ोрдЧे рддो рд╢рд░ीрд░ рдЪрд▓ाрдпрдоाрди рд░рд╣ेрдЧा рдФрд░ рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпां рдмрдиी рд░рд╣ेрдЧी рдЬिрд╕ рд╕े рдк्рд░рдоेрд╣ рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиा рдХрдо рд░рд╣ेрдЧी।рджрд╣ी рдХा рдЕрдзिрдХ рд╕ेрд╡рди, рдЧ्рд░ाрдо्рдп, рдЬрд▓ рд╕े рд╕ंрдмрдзिрдд рддрдеा рдЬрд▓ рдХे рд╕рдоीрдк рд░рд╣рдиे рд╡ाрд▓े рдкрд╢ु рдкрдХ्рд╖िрдпों рдХे рдоांрд╕ рд░рд╕ों рдХा рдЕрдзिрдХ рд╕ेрд╡рди, рджुрдЧ्рдз рдХा рдЕрддि рд╕ेрд╡рди, рдЗрд╕рдоें рджुрдЧ्рдз рд╕े рдмрдиे рдкрджाрд░्рде рднी рдЧ्рд░ाрд╣्рдп рд╣ैं, рдирдпे рдЕрди्рди рдХा рдЕрдзिрдХ рд╕ेрд╡рди, рдЧुрдб़ рд╕े рдмрдиी рд╡िрднिрди्рди рдХрд▓्рдкрдиाрдпें рдЬैрд╕े рдоिрд╢्рд░ी, рд░ाрдм, рдЦांрдб, рдЪीрдиी рдЖрджि рдЖрдЬрдХрд▓ рд╡िрднिрди्рди рд╢рд░्рдмрдд, packed fruit juices, рд╕ीрд░рдк рдЖрджि рднी рдЗрд╕рдоें рд▓े рд▓ीрдЬिрдпे рдФрд░ рдоिрдаाрдИрдпां рднी рддрдеा рдЗрдирдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдЬो рднी рдЖрд╣ाрд░ рдХрдл рдХाрд░рдХ рд╣ो, рд╡िрднिрди्рди рд╣ो рд╕рдХрддे рд╣ैं рдЬैрд╕े рдЧुрд░ू, рдордзुрд░, рд╕्рдиिрдЧ्рдз, рдЗрдХ्рд╖ुрд░рд╕, рдж्рд░рд╡ рдкрджाрд░्рде, рдШृрдд рдоें рдмрдиे рдкрдХрд╡ाрди, рд╣ेрдорди्рдд, рд╡рд╕рди्рдд рдФрд░ рд╢िрд╢िрд░ рдЛрддु, рднोрдЬрди рдХрд░рдиे рдХे рддुрд░ंрдд рдкрд╢्рдЪाрдд, рдк्рд░ाрдд: рдХाрд▓ рдХा рд╕рдордп, рдЕрдо्рд▓, рд▓рд╡рдг, рд╢ीрдд, рдЕрд╡्рдпाрдпाрдо, рдЖрд▓рд╕्рдп, рдЧौрдзूрдо, рдЙрдб़рдж, рд╢ीрдд, рдЕрднिрд╖्рдпрди्рджि, рдкिрдЪ्рдЫिрд▓, рдХृрд╢рд░ा, рдордзुрд░ рдлрд▓, рдЕрдз्рдпрд╢рди, mango рдпा banana shake рдпा рдХेрд▓ा, рдЦрд░्рдЬूрд░, рдЕрддिрд╕ंрддрд░्рдкрдг, рдЕрдд्рдпрдзिрдХ рд╣рд░्рд╖ рдЙрд▓्рд▓ाрд╕ рдоें рдЖ рдЬाрдиा, рдкंрдЪрдХрд░्рдо рдоें рд╡िрд░ेрдЪрди рдЖрджि рдХा рдЕрдпोрдЧ рд╣ो рдЬाрдпे рддрдм рднी, рдоंрджाрдЧ्рдиि рдФрд░ рдЕрдЬीрд░्рдг рд╣ोрдиे рдкрд░ рднी рдХрдл рд╡ृрдж्рдзि рд╕ंрднрд╡ рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рд░ाрдд्рд░ि рдоें рдЕрддि рдЬрд▓ рдХा рд╕ेрд╡рди - рдХ्рдпोंрдХि рд░ाрдд्рд░ि рдоें рд░рд╣ीं рдЬाрдиा рддो рд╣ै рдирд╣ी рдпा рд╡ैрд╕े рднी рдЕрддि рдЬрд▓ рдХा рд╕ेрд╡рди, рд╣рдордиे рджेрдЦा рд╣ै рдХрдИ рд▓ोрдЧ рдк्рд░ाрдд: рдЙрдарддे рд╣ी рджो-рддीрди рд▓िрдЯрд░ рддрдХ рдкाрдиी рдкी рдЬाрддे рд╣ैं рдЬो рдХрдл рд╡ृрдж्рдзि рдХा рдХाрд░рдг рдмрдирддा рд╣ै। covid 19 рдХाрд▓ рдоें рд▓ोрдЧ рджिрди рднрд░ рдШрд░ рдоें рдмैрдаे рд╣ै, tv рджेрдЦ рд░рд╣े рд╣ै рдФрд░ рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпां рдЕрд▓्рдк рд░рд╣ рдЧрдИ рд╣ै рдЬो рд╕рдм рдХрдл рдк्рд░рдХोрдкрдХ, рдХрдл рджोрд╖ рд╡рд░्рдзрдХ, рдХрдл рджोрд╖ рдХो рджूрд╖िрдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рдпा рдХрдл рджोрд╖ рдХा рд╕ंрдЪрдп рдпा рдЪрдп рдкूрд░्рд╡рдХ рдк्рд░рдХोрдк рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рд╣ै।*

[11/24/2020, 3:16 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi: 

*рдЬो рд╣рдо рдЧ्рд░рди्рдеों рдоें рдЕрдиेрдХ рд╕्рдерд▓ों рдкрд░ рдкрдв़рддे рд╣ैं рдХि рд╕्рд╡ рдк्рд░рдХुрдкिрдд рдХाрд░рдгों рд╕े рджोрд╖ рджूрд╖िрдд рд╣ोрддे рд╣ैं рддो рдХрдл рдЬो рджूрд╖िрдд рд╣ोрдЧा рдЙрд╕рдХे рдХुрдкिрдд рд╣ोрдиे рдХे рдХाрд░рдг рд╣рдордиे рдпे рдЙрдкрд░ рд▓िрдЦ рджिрдпे рд╣ैं рдХि рдЗрдирд╕े рд╣ोрдЧा। рдХुрдЫ рд╣ेрддु рд╣рдордиे рд▓िрдЦे рдирд╣ी рдЬैрд╕े рдЖрдЬрдХрд▓ рд▓ोрдЧ рдмीрдпрд░ рдкीрддे рд╣ै, рдЕрддि рдордж्рдпрдкाрди рдХे рд░ूрдк рдоें рдЬрд▓ рдХा рдЕрдзिрдХ рд╕ेрд╡рди рдХрд░ рд▓ेрддे рд╣ैं рдпे рднी рдХрдл рд╡ृрдж्рдзि рдХा рдХाрд░рдг рд╣ै рддो рдЪрд░рдХ рдоें рд╣рдоें рдк्рд░рдоेрд╣ рдоें рдк्рд░рдоुрдЦ рджोрд╖ рдоिрд▓ा рдХрдл 'рдк्рд░рдоेрд╣рд╣ेрддु: рдХрдлрдХृрдЪ्рдЪ рд╕рд░्рд╡рдо् ' рдЪ рдЪि 6/4 рдЬैрд╕ा рд╣рдо рдЙрдкрд░ рд▓िрдЦ рдХрд░ рдЖрдпे рд╣ै।*

*рдк्рд░рдоेрд╣ рдХे рд╣ेрддु рдкूрд░्рдг рдирд╣ी рд╣ुрдпे рд╣ैं рдХ्рдпोंрдХि 'рдЬाрддः рдк्рд░рдоेрд╣ी рдордзुрдоेрд╣िрдиो рд╡ा рди рд╕ाрдз्рдп рдЙрдХ्рддः рд╕ рд╣ि рдмीрдЬрджोрд╖ाрдд्,*
*рдпे рдЪाрдкि рдХेрдЪिрдд् рдХुрд▓рдЬा рд╡िрдХाрд░ा рднрд╡рди्рддि рддांрд╢्рдЪ рдк्рд░рд╡рджрди्рдд्рдпрд╕ाрдз्рдпाрди्
 рдЪ рдЪि 6/57 
рдоें рдХुрдЫ рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рд╣ेрддु рднी рдоिрд▓рддे рд╣ैं рдЬिрд╕рдХी рдЪрдХ्рд░рдкाрдгि рдЯीрдХा рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ै

'рдоेрд╣ाрдиाрдорд╕ाрдз्рдпрддाрдк्рд░рдХाрд░ाрди्рддрд░рдоाрд╣- рдЬाрдд рдЗрдд्рдпाрджि,рдк्рд░рдоेрд╣ी рдпः рдк्рд░рдоेрд╣िрдгो рдЬाрддः рд╕ोрд╜рдк्рдпрд╕ाрдз्рдпो рднрд╡рддि,рдЕрдд्рд░ाрдкि рд╣ेрддुрдоाрд╣- рд╕ рд╣ि рдмीрдЬрджोрд╖ाрджिрддि; *
*рдк्рд░рдоेрд╣ाрд░рдо्рднрдХрджोрд╖рджुрд╖्рдЯрдмीрдЬрдЬाрддрдк्рд░рдоेрд╣िрдд्рд╡ाрдд् ।*

*рдЕрд░्рдеाрдд рдордзुрдоेрд╣ рд╕े рдкीрдб़िрдд рдоाрддा рдкिрддा рд╕े рдЬो рднी рд╕ंрддाрди рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ुрдИ рд╣ै рдпрджि рдЙрд╕े рдк्рд░рдоेрд╣ рд░ोрдЧ рд╣ो рдЬाрдпे рддो рд╡рд╣ рдмीрдЬ рджोрд╖ рдХे рдХाрд░рдг рдЕрд╕ाрдз्рдп рд╣ो рдЬाрдпेрдЧा рдпा рд╡ंрд╢ рдкрд░ंрдкрд░ा рдоें рдк्рд░рдоेрд╣ рд░ोрдЧ рдЪрд▓ा рдЖ рд░рд╣ा рд╣ै рддो рд╡ो рднी рдЕрд╕ाрдз्рдп рд╣ोрдЧा।*

*рдЗрд╕ рдкूрд░े рдк्рд░рдХрд░рдг рдоें рдмीрдЬ рджोрд╖ рдФрд░ рдХुрд▓рдЬ рд╡िрдХाрд░ рд╣рдоें рджो рдФрд░ рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рд╣ेрддु  рдоिрд▓े рддो рд╣рдо рд╕рднी рд╣ेрддुрдУं рдХो рдоिрд▓ाрдХрд░ рдЪрд▓ें рддो рдпे рд╣ेрддु рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдмрдиे...*

*1- рдЖрд╣ाрд░ рдЬрди्рдп - рджूрдз, рджрд╣ी, рдирдпा рдЕрди्рди, рдЧुрдб़ рдФрд░ рдЕрдиेрдХ рдХрдл рд╡рд░्рдзрдХ рд╣ेрддु рдЬो рд╣рдордиे рд▓िрдЦे।
*2- рд╡िрд╣ाрд░ рдЬрди्рдп - рд╕ुрдЦрдк्рд░рдж рдЖрд╕рдиों рдпा рд╢рдп्рдпा рдкрд░ рдЖрд╕्рдпा рд╕ुрдЦ рдпा рд╕्рд╡рдк्рди рд╕ुрдЦ, рдЕрддि рдиिрдж्рд░ा, рдЖрд▓рд╕्рдпाрджि।*
*3- рдоाрдирд╕ рднाрд╡ рдЬрди्рдп - рдЕрддि рд╣рд░्рд╖- рдЙрд▓्рд▓ाрд╕*
*4- рдмीрдЬ рджोрд╖ рдЬрди्рдп - рдЬिрд╕े рд╣рдо рд╕рд╣рдЬ рдк्рд░рдоेрд╣ рдХрд╣ рд╕рдХрддे рд╣ैं।*
*5- рдХुрд▓ рдоें рд░рд╣рдиे рд╡ाрд▓ी рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि - рдХुрд▓рдЬ рдк्рд░рдоेрд╣*

[11/24/2020, 9:22 PM] Vaidya Ashok Rathod Oman: 

*рдирдоो рдирдоः рдЖрдЪाрд░्рдп рд╢्рд░ी* ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣
*рдЖрдкрдХे рдЕрдирдоोрд▓ рдПрд╡ं рд╕рд░рд▓рддा рдкूрд░्рд╡рдХ рд╡िрд╖рдп рдХो рдЧ्рд░рд╣рдг рдХрд░рдиे рдЬैрд╕ा рдоाрд░्рдЧрджрд░्рд╢рди рдХो рдзрди्рдпрд╡ाрдж।*
*рдоाрддृрдЬ рдПрд╡ं рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ो рдХो рджेрдЦрдХрд░ рдХाрдлी рд╕рдордп рд╕े рдПрдХ рджूрд╡िрдзा рдорди рдоें рд╣ैं। рдоांрд╕ рдзाрддु рдХो рдоाрддृрдЬ рдмрддाрдпा рдЧрдпा рд╣ैं। рдоाрддृрдЬ рд╣ोрдиे рдХे рдХाрд░рдг рдоांрд╕ рдзाрддु рдоें рд╕рджा рдоृрджुрддा/рдХोрдорд▓рддा рд░рд╣рдиी рдЪाрд╣ीрдпे। рдиिрдпрдоिрдд рдпा рдЕрдд्рдпाрдзिрдХ рд╡्рдпाрдпाрдо рд╕े рдоांрд╕ рдзाрддु рдоृрджु рдирд╣ी рд░рд╣ рдкाрддा। рдЕрдм рдЬो рдзाрддु рдоृрджु рдирд╣ी рд░рд╣ा рдКрд╕े рдкौрд░ुрд╖ीрдп рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ैं। рдХ्рдпा рдоांрд╕ рдзाрддु рдХी рдЗрд╕ рдкौрд░ुрд╖ीрдп рд╕्рдеिрддी рдХो рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рд╕े рдЬोрдбा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ैं? рдпрджी рдРрд╕ा рд╣ैं рдпा рдРрд╕ा рдирд╣ी рд╣ैं рддो рдоांрд╕ рдзाрддु рдХो рд╕рд░्рд╡рдеा рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдоें рдХ्рдпूँ рдоाрдирдиा рдЪाрд╣ीрдпे? рдХृрдкрдпा рдоाрд░्рдЧрджрд░्рд╢рди рдХрд░ें।* ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣

[11/24/2020, 9:53 PM] рд╡ैрдж्рдп рдоेрдШрд░ाрдЬ рдкрд░ाрдбрдХрд░ рдЧोрд╡ा:

 рдоांрд╕ рдоें рд╡्рдпाрдпाрдо рд╕े рджृреЭрддा рдЖрддी рд╣ै, рдкрд░ंрддु рд╡рд╣ рдЕрд╕्рдеि рдЬैрд╕ा рдХрдаोрд░ рдирд╣ी рдмрдирддा । рдоाрддृрдЬ рдЕрд╡рдпрд╡ोंрдХा рдкंрдЪрднौрддिрдХ рд╕ंрдШрдарди рдкृрде्рд╡ी рдПрд╡ं рдЖрдк рдк्рд░рдзाрди рд╣ै । рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ोंрдХा рдкृрде्рд╡ी, рддेрдЬ рдПрд╡ं рд╡ाрдпु рдк्рд░рдзाрди । рдЕрддः рдоांрд╕ рдХो рд╕рд░्рд╡рдеा рдоाрддृрдЬрд╣ी рдордирдиा рдпुрдХ्рддिрдпुрдХ्рдд рдк्рд░рддीрдд рд╣ोрддा рд╣ै, рдРрд╕ा рдоुрдЭे рд▓рдЧрддा рд╣ै ।

[11/24/2020, 10:21 PM] Vaidya Ashok Rathod Oman: 

рдзрди्рдпрд╡ाрдж рдЖрдЪाрд░्рдп।ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣рд╕рднी рдЖрдЪाрд░्рдпрдЧрдг рд╕ें рдЗрд╕рдкрд░ рдФрд░ рднी рдоाрд░्рдЧрджрд░्рд╢рди рдЪाрд╣ुंрдЧा। рдпрджी рд╕्рдиाрдпु рдХंрдбрд░ा рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рд╕े рд╣ैं рддो рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдХे рдоांрд╕ рдзाрддु рд╕े рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ो рдХी рдЙрдкрдзाрддु рдХी рдиिрд░्рдоिрддी рдХ्рдпु рд╣ोрддी рд╣ैं ? рдпрджी рд╕्рдд्рд░ी рдЕрдзिрдХ рд╡्рдпाрдпाрдо рдХрд░ें рдФрд░ рдоांрд╕ рдзाрддु рдХो рдЕрдзिрдХрджृрдв рдмрдиाрдпे рддो рд╕्рд╡рдпं рдХा рдк्рд░рдЬा рдЙрдд्рдкाрджрди рдХा рдХाрд░्рдп рдХैрд╕े рдЦो рджेрддी рд╣ैं ? рдпंрд╣ा рдкрд░ рд╣ॉрд░्рдоोрди рдХे рдмाрд░ें рдоें рд╡िрдЪाрд░ рдХिрдпे рдмिрдиा рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХे рджृрд╖्рдЯिрдХोрдг рд╕े рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХैрд╕े рдХрд░ें ?

[11/24/2020, 10:32 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рд╡्рдпाрдпाрдо рд╕े рдоांрд╕ рдХो рджृрдв़ рддो рдХрд░ рд▓िрдпा рдкрд░ рд╡ो рдХिрддрдиे рд╡рд░्рд╖ рджृрдв़ рд░рд╣ेрдЧा ? рд╡्рдпाрдпाрдо рдХा рдд्рдпाрдЧ рдХрд░рддे рд╣ी рдпा рд╡ृрдж्рдзाрд╡рд╕्рдеा рдоें рд╡ो рдкुрди: рдЕрдд्рдпрди्рдд рдоृрджु рд╣ो рдЬाрдпेрдЧा ।*

[11/24/2020, 10:52 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi: 

*рд╕ु рд╢ा 3/43 рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ -

 'рдоांрд╕рд╢ोрдгिрддрдоेрджोрдордЬ्рдЬрд╣ृрди्рдиाрднिрдпрдХृрдд्рдк्рд▓ीрд╣ाрди्рдд्рд░рдЧुрджрдк्рд░рднृрддीрдиि рдоृрджूрдиि рдоाрддृрдЬाрдиि' - 

рдЗрд╕े рдоृрджु рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдЕрди्рдп рднाрд╡ рд╕े рдХैрд╕े рд╕рдордЭेंрдЧे рд╡ो рдЖрдЧे рдФрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░ рджेंрдЧे рдкрд╡рди рдЬी।*

[11/24/2020, 10:55 PM] Vaidya Ashok Rathod Oman:

 *рдЖрдЪाрд░्рдпрд╢्рд░ी рд╢ुрдХ्рд░ рдзाрддु рдХी рд╕्рдеिрд░рддा рдЖрдпु рдоें рд╕рд░्рд╡ рдХाрд▓ рд╕्рдеिрд░ рд╣ैं рдХैрд╕े рдЬाрдиे।* ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝

[11/24/2020, 11:02 PM] Vaidya Ashok Rathod Oman: 

*рд╢ीрд░्рдпрддे рддрдд् рд╢рд░ीрд░рдо рдоें рдзाрддूंрдУ рд╕्рдеिрд░ рдЕрд╡рд╕्рдеा рд╡рдп рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рджा рдмрдиी рд░ेрд╣рдиे рдХे рд▓िрдпे рд╣рдо(рдЬिрдиे рдЬ्рдЮाрди рд╣ैं рд╡े) рд╕рджा рдк्рд░рдпрдд्рди рдХрд░рддे рд╣ैं рдХिंрддु рд╡рд╣ рд╢рд░ीрд░ рд╕्рдеिрд░ рдЕрд╡рд╕्рдеा рддрдХ рдХिрддрдиी рдмрдиा рд░рд╣ेрдЧा।  рдпрджी рд╕्рд╡рдпं рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рд╕्рдеिрд░ рдирд╣ी рд░рд╣ рдкाрддा рд╣ैं рддो рд╕्рдеिрд░ рдЧुрдг рдХो рд╕्рдеिрд░ рдХ्рдпु рдоाрдирдиा рдЪाрд╣ीрдпे।* ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣ЁЯМ╣ЁЯМ╣

[11/24/2020, 11:08 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдлिрд░ рддो рдЬीрд╡िрдд рд░рд╣рдиे рдХा рднी рдХ्рдпा рд▓ाрдн рдФрд░ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХрд░рдиे рдХा рднी рдХ्рдпा рд▓ाрдн ? рдЬрдм рдпे рд╢рд░ीрд░ рдирд╖्рдЯ рд╣ी рд╣ो рдЬाрдиा рд╣ै । рд╣рдордиे рдЗрд╕ рдЧुрдг рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХो рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдпे рд╣ी рдкिрдЫрд▓े рджिрдиो рдк्рд░рдпाрд╕ рдХिрдпा рдеा рдкрд░ рдЙрд╕े рдмोрд░िंрдЧ рд╡िрд╖рдп рдоाрди рдХрд░ рд▓ोрдЧों рдиे рдЙрдд्рд╕ाрд╣ рдирд╣ी рджिрдЦाрдпा рддो рд╣рдордиे рдЙрд╕े рдмंрдж рдХрд░ рджिрдпा।*

*рдЧुрдгों рдХो рдкंрдЪрднौрддिрдХрддा рднौрддिрдХ рд╕ंрдЧрдарди рдФрд░ рдХाрд░्рдоुрдХрддा рдХे рд╕ाрде рджेрдЦेंрдЧे рддो рдпрд╣ рдк्рд░рд╢्рди рд╣ी рдирд╣ीं рдЙрдаेंрдЧे।*

               ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

[11/24/2020, 11:18 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma Sir Delhi:

 *рдЖрдЪाрд░्рдп рдЕрд╢ोрдХ рдЬी, рдЕрдиेрдХ рд╡िंрд╖рдп рдЕрдЧрд░ graduation рдоें рд╣ी рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╣ो рдЬाрдпें рддो рдпे рд╕рдорд╕्рдпाрдРं рдиा рдЖрдпे, рдЕрднी рддो рддो рдЖрдЧे рдЖрдЧे рд╣рдо рдЬिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рд╕िрдж्рдзाрди्рддों рдХो рд▓े рдХрд░ рдЪрд▓ेंрдЧे рд╡ो рдмрд╣ुрдд рдЧूрдв़ рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рдЪрд░рдХ рдХे рд╕ूрдд्рд░ рд╕्рдеाрди рдХे рдмाрдж рдЖрдкрдХो рд╕ीрдзा рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдЬाрдиा рдкрдб़ेрдЧा। рдХोрдИ рднी рдЪрд░्рдЪा рддрднी рдлрд▓ीрднूрдд рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै рдЕрдЧрд░ рд╕рднी рд▓ोрдЧ рд╕्рд╡рдпं рднी рд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд░рддे рд░рд╣ें рдФрд░ рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХे рдЖрд░ंрднिрдХ  рдЬ्рдЮाрди рдХो рдиिрд░ंрддрд░ рдкрдв़рддे рд░рд╣ें।*

[11/25/2020, 12:15 PM] Vd.Divyesh Desai Surat: 

рдЖрджрд░рдгीрдп рдЧुрд░ुрд╡рд░्рдп рд╕ुрднाрд╖ рд╕рд░,
рдЬैрд╕े рдмрд▓рд╡ाрди рджोрд╖ рдиिрд░्рдмрд▓ рджोрд╖ рдХी compare рдоें рдЕрдкрдиा рдк्рд░рднाрд╡ рджिрдЦाрдХрд░ рдЕрдкрдиे рд▓рдХ्рд╖рдгों рдХो рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░рддा рд╣ै, рд╡ैрд╕े рдоाрддृрдЬ, рдкिрддृрдЬ, рд╕ाрдд्рдо्рдпрдЬ рдЖрджि рднाрд╡ो рдоें рдЬो рдбोрдоिрдиेंрдЯ рд╣ै рд╡ो рдЕрдкрдиा рдк्рд░рднाрд╡ рд╕े рд░ोрдЧोрдд्рдкрдд्рддि рдХрд░ेрдЧा?
2) рдЕрдЧрд░ рдмीрдЬ рдоें рдЦрд░ाрдмी рд╣ै рдпा genes рдпा рдХ्рд░ोрдоोрдЬोрдо рдоें рднी рдбिрдлेрдХ्рдЯ рд╣ै рдлिрд░ рднी рд╣рдо рд░ोрдЧोрдд्рдкाрджрдХ рд╣ेрддु рдХा рд╕ेрд╡рди рдирд╣ी рдХрд░ेंрдЧे рддो рдХ्рдпा рд░ोрдЧों рд╕े рдмрдЪ рд╕рдХрддे рд╣ै?
3) Hereditary  or Genetic disorders  рдоें рдкंрдЪрдХрд░्рдо рдпा рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рд╕े рдмीрдЬ рдХी рджृрд╖्рдЯि рдХो рджूрд░ рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ै?
рдЖрдкрдиे рд╕рд░ рдЬो details рджिрдпा рд╣ै рдЗрд╕рд╕े рддो рд▓рдЧрддा рд╣ै рдХि рдЬो рдЕрдЪ्рдЫा рдл्рдпूрдЪрд░ рдпा рддाрдХрдд рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХे рд╕рдШрди рдЕрдз्рдпрдпрди рдпा рд░िрд╕рд░्рдЪ рдоें рд╣ै рд╡ो рдЕрди्рдп pathy рдоें рдирд╣ी рд╣ैЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗рдЖрдкрдХे рдк्рд░ैрдХ्рдЯिрдХрд▓ ,рдПрд╡िрдбेंрд╕ рдмेрд╕ рдк्рд░рдд्рдпुрдд्рддрд░ рдХा рдмेрд╕рдм्рд░ी рд╕े рдЗंрддрдЬाрд░ рд░рд╣ेрдЧा...рд╕ाрде рдоें рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХा рдУрд░ рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХрд░рдиे рдХा рдЙрдд्рд╕ाрд╣ рд░рд╣ेрдЧा।।ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯЩПЁЯП╗ЁЯСПЁЯП╗ЁЯСПЁЯП╗

[11/25/2020, 12:57 PM] Dr.Pawan Madan Sir, Jalandhar:

 ЁЯЩПЁЯЩПЁЯЩП

*рдЬी рдЧुрд░ुрдЬी*
*рдЕрднी рддрдХ рдЬो рд╣рдордиे рд╕рдордЭा рд╡ो рдпे рдХे рдоाрддृрдЬ рдпा рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ों рдХो рдЬाрди рдХрд░ рдЙрдирдХे рдЧुрдгों рдХो рдЬाрдирдиा рдЬрд░ूрд░ी рд╣ै* 
рдФрд░
*рдЬрдм рдЙрди рдЧुрдгों рдХा рдоाрддा рдпा рдкिрддा рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рдЕрдд्рдпрдзिрдХ рдоाрдд्рд░ा рдоें рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै рддो рддो рд╡े рдЧुрдг рдЙрдд्рддрд░ोрдд्рддрд░ рдзाрддुрдУं рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢िрдд рд╣ो рдХрд░ рд╢ुрдХ्рд░ рдзाрддु рдХो рдк्рд░рднिрд╡рдд рдХрд░рддे рд╣ुрдИ рд╕ंрддाрди рдХे рдмीрдЬрднाрдЧ рдкрд░ рдЕрд╕рд░ рдХрд░рддे рд╣рдП рднाрд╡ी рд╡्рдпाрдзि рдХे рд╣ोрдиे рдХी рдХाрд░рдгрддा рдпा рд╕ंрднाрд╡рдиा рдХो рд▓рдХ्рд╖िрдд рдХрд░рддे рд╣ैं।*

рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рдЧुрдг,,, рдоृрджु
рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдЧुрдг,,, рдХрдаिрди рд╡ рд╕्рдеिрд░

*рдХ्рдпा рдпे рдЙрдЪिрдд рд╣ै рдЧुрд░ु рдЬी?*

[11/25/2020, 1:21 PM] Dr. Suneet Aurora, Punjab:

 ЁЯМ╣ЁЯЩПЁЯП╝ЁЯМ╣
рдЧुрд░ुрджेрд╡ рдиे рдоृрджु рдоाрддृрдЬ рднाрд╡ рд╡ рдХрдаिрди рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдХे рд╕ाрде рд╣ेрддु рдХो рдмрд╣ुрдд рдЕрдЪ्рдЫे рд╕рд░рд▓ рд░ूрдк рдоें рд╕рдордЭा рджिрдпा।

рдЧुрд░ुрдУं рд╕े рд╣ी рдк्рд░ेрд░िрдд рд╣ोрдХрд░ рдкुрдиः рд╢ाрд╕्рдд्рд░ рджेрдЦे рддो рдПрдХ рд╡िрдЪाрд░ рдЖрдпा-

рдХि рдоाрддृрдЬ/ рдкिрддृрдЬ рднाрд╡ рдоाрдд्рд░ рдоाрддा/ рдкिрддा рд╕े рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ी рдирд╣ीं, рдЕрдкिрддु рд╕ृрд╖्рдЯि рдХे рд╢рдХ्рддि/рд╢िрд╡; yang/yin; feminine/ masculine; estrogens/ androgens рдХी 'рдКрд░्рдЬा' рдХे рднी manifestation рд╣ैं।।

рдФрд░ рдпे рднी рдХि рдоाрдирд╕ рднाрд╡ рдЬो abstract рдКрд░्рдЬा рд░ूрдк рд╣ी рд╣ै, рд╡े рднी рдПрдХ рдоुрдЦ्рдп рд╣ेрддु рд░ूрдк рдоें рд╢рд░ीрд░ рджोрд╖-рджूрд╖्рдп-рд╕्рд░ोрдд-рдЦрд╡ैрдЧुрдг्рдп рдЙрдд्рдкрди्рди рдХрд░ेंрдЧे।।

ЁЯЩПЁЯП╝

**********************************************************************************************************************************************************************
Above case presentation & follow-up discussion held in 'Kaysampraday" a Famous WhatsApp group  of  well known Vaidyas from all over the India. 




Presented by















Vaidyaraj Subhash Sharma
MD (Kaya-chikitsa)

New Delhi, India

email- vaidyaraja@yahoo.co.in


Compiled & Uploaded by

Vd. Rituraj Verma
B. A. M. S.
Shri Dadaji Ayurveda & Panchakarma Center,
Khandawa, M.P., India.
Mobile No.:-
 +91 9669793990
+91 9617617746

Edited by

M.D., PhD (KC) 
Professor & Head
P.G. DEPT. OF KAYACHIKITSA
Govt. Akhandanand Ayurveda College
Ahmedabad, GUJARAT, India.
Email: surendraasoni@gmail.com
Mobile No. +91 9408441150

Comments

Popular posts from this blog

CLINICAL AYURVEDA PART-15: Case presentation- рд╡िрд╢рдж рдЧुрдг - рд╕ैрдж्рдзाрди्рддिрдХ рдПрд╡ं рдк्рд░ाрдпोрдЧिрдХ рд╕्рд╡рд░ूрдк by Vaidyaraja Subhash Sharma

[12/14, 7:09 PM] Vaidyaraj Subhash Sharma: CLINICAL AYURVEDA PART-15 *case presentation-  рд╡िрд╢рдж рдЧुрдг - рд╕ैрдж्рдзाрди्рддिрдХ рдПрд╡ं рдк्рд░ाрдпोрдЧिрдХ рд╕्рд╡рд░ूрдк рдоें ENLARGEMENT OF PROSTATE & PSA рдХे рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХे рд╕ाрде ....* *рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рд╡िрд╢рдж рдХी рдиिрд░ूрдХ्рддि рдПрд╡ं рдкрд░िрднाрд╖ा рджेрдЦें рддो рдкृрдердо рджृрд╖्рдЯि рдоें рд╣ी рдЗрд╕рдХा рдорд╣рдд्рд╡ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдоें рдХिрддрдиा рдЕрдзिрдХ рд╣ै рдпрд╣ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै, 'рд╢рддрд▓ृ рд╢ाрддрдиे' рдзाрддु рдоें рдЯрдХ् рдк्рд░рдд्рдпрдп рд╕े рд╡िрд╕рд░्рдЧ рдкूрд░्рд╡рдХ рд╡िрд╢рдж рд╢рдм्рдж рдХी рдЙрдд्рдкрдд्рддि рд╣ोрддी рд╣ै рдЬिрд╕рдХा рдЕрднिрдк्рд░ाрдп рд╢ुрдж्рдз рдмрдиा рджेрдиा рдФрд░ рд╕ंрд╢ोрдзрди рдХрд░ рджेрдиा рд╣ै।* *рд╕ुрд╢्рд░ुрдд рдХी рд╣ेрдоाрдж्рд░ि рдЯीрдХा рдоें рдЗрд╕े 'рд╢ुрдЪि рд╡िрдорд▓ी рддु рд╡िрд╢рдж рд╡िрд╢ेрд╖ौ рдЕрджृрд╖्рдЯाрдиा рд╣ि рдорд▓ाрдиां рдХ्рд╖ाрд▓рдиे рд╢рдХ्рддिं рд╢ुрдЪिрдд्рд╡ं рджृрд╖्рдЯाрдиां рд╡िрдорд▓рдд्рд╡' рд▓िрдЦा рд╣ै рдЕрд░्рдеाрдд рдЬो рдж्рд░рд╡्рдп рд╢рд░ीрд░ рдоें рджोрд╖, рдзाрддु рдПрд╡ं рдорд▓ों рдХा рд╢ुрдж्рдзिрдХрд░рдг рдХрд░ рдХे рдЙрди्рд╣े рд╡िрдорд▓рдд्рд╡ рдЕрд░्рдеाрдд рд╢ुрдж्рдз, рдиिрд░्рдорд▓ рдПрд╡ं рдкाрд░рджрд░्рд╢ी рд╕рджृрд╢ рдмрдиा рджे рдЙрд╕े рд╡िрд╢рдж рдХрд╣ा рдЧрдпा рд╣ै।* *'рдкिрдЪ्рдЫिрд▓ो рдЬीрд╡рдиो рдмрд▓्рдпः рд╕рди्рдзाрдиः рд╢्рд▓ेрд╖्рдорд▓ो рдЧुрд░ुः, рд╡िрд╢рджो рд╡िрдкрд░ीрддोрд╜рд╕्рдоाрдд् рдХ्рд▓ेрджाрдЪूрд╖рдгрд░ोрдкрдгः'  рд╕ु рд╕ू 46/517  рдпрд╣ां рдЖрдЪाрд░्рдп рд╕ुрд╢्рд░ुрдд рдЗрд╕े рдкिрдЪ्рдЫिрд▓ рдХे рд╡िрдкрд░ीрдд рдХрд░्рдо рд╡ाрд▓ा рдЕрд░्рдеाрдд рд╢рд░ीрд░ рдоें рд╕े рдХ्рд▓ेрдж рдХा рд╢ोрд╖рдг рдХрд░ рдиिрд░्рдорд▓ рдмрдиाрддा рд╣ै рдФрд░ рд░ोрдкрдг рдХрд░्рдо рднी рдХрд░рддा рд╣ै।рдЬो рд╢рд░ीрд░ рдоें ...

Case presentation: рдпрдХृрдж्рджाрд▓्рдпुрджрд░ {Non Alcoholic Fatty Liver Disease (NAFLD)} by Vaidyaraja Subhash Sharma

*Case-presentation*  - рдпрдХृрдж्рджाрд▓्рдпुрджрд░-  Non-Alcoholic Fatty Liver Disease (NAFLD) progressing to Compensated Cirrhosis * -------------------- *Vaidyaraja Subhash Sharma, MD (kaya chikitsa, jamnagar - 1985)* --------------- *Chapter -1* *рдоाрдзрд╡ рдиिрджाрди рдХा рдХाрд▓ 1200 рд╕े 1400 рд╡рд░्рд╖ рдкूрд░्рд╡ рддрдХ рдоाрдиा рдЧрдпा рдЬिрд╕рдоें рдЙрджрд░ рд░ोрдЧों рдоें рдпрдХृрдж्рджाрд▓्рдпुрджрд░ рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рд▓рдХ्рд╖рдгों рд╕рд╣िрдд рд╣ै। рддрдм рддो liver fibroscan рдХी рд╕ुрд╡िрдзा рдирд╣ीं рдеी।рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рдЖрдЪाрд░्рдп рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХी рдЧंрднीрд░ рд╡्рдпाрдзिрдпों рдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХрд░ рд╕рдЯीрдХ рдиिрджाрди рдПрд╡ं рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХрд░рддे рдеे ! рдЖрдЬ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░ेंрдЧे рдЪिрдХिрдд्рд╕ोрдкрдпोрдЧी рд╢ाрд╕्рдд्рд░ों рдоें рдЗрд╕ рд░ोрдЧ рдкрд░ рд╡рд░्рдгिрдд рд╕ूрдд्рд░ों рдХी clinical applications...* *1- рдЬ्рдЮाрдиेрди्рдж्рд░िрдпों рдПрд╡ं рдХрд░्рдоेрди्рдж्рд░िрдпों рдХो рд╕рдорд░्рде рдПрд╡ं рд╕рдХ्рд╖рдо рдмрдиाрдХрд░ рдиिрджाрди рдоें рдЙрдкрдпोрдЧ।* *2- рдпрдХृрдж्рджाрд▓्рдпुрджрд░ рдХी рдд्рд░िрд╡िрдз рдкрд░ीрдХ्рд╖ा* *3- a- рджрд╢рд╡िрдз рдкрд░ीрдХ्рд╖ा*      *b- рдд्рд░िрд╡िрдз рдк्рд░рдоाрдг рдФрд░ рдпुрдХ्рддि* *4- рдЬैрд╕े рд╕рднी рдж्рд░рд╡्рдп рдкंрдЪрднौрддिрдХ рд╣ैं рддो рд░ोрдЧ рднी рдкंрдЪрднौрддिрдХ рд╣ै, рдЗрд╕рдХी рдкंрдЪрднौрддिрдХрддा।* *5- рд░ोрдЧी рдХे рдиा рдмрддाрдиे рдкрд░ рднी рдЪिрди्рд╣ों рдж्рд╡ाрд░ा рдЗрд╕рдХा рдпा рдЕрди्рдп рд░ोрдЧों рдХा рднी рдиिрд░्рдгрдп рдХрд░рдиा।* *6- рдпрдХृрдж्рджाрд▓्рдпुрджрд░ рдХे рджोрд╖-рджूрд╖्рдп-рд╕्рд░ोрддрд╕-рд╕्рд░ोрддोрджुрд╖्рдЯि-рдЕрдЧ्...

WDS 68: Pandu and use of Gomutra (Cow's Urine) by Prof. Ramakant Sharma 'Chulet', Dr. D. C. Katoch, Vaidya Raghuram Bhatta, Dr. Pawan Madaan, Prof. Mamata Bhagwat, Dr. Ravikant Prajapati, Vd. Rangaprasad Bhat, Vd. Pratibha Navani, Dr. Kapil Kapoor, Dr. Ashwini Kumar Sood, Prof. D. N. Pandey & others.

[4/11, 20:00] Vd Saraswati Sharma:  Pranaams to all the learned vaidyas !  Request you all to kindly clarify a doubt.  How gomutra helps in pandu ?  In what type of pandu and in what stage of pandu....? If we correlate with allopathy what types of anaemia respond to gomutra and in what dosage.  What is the mode of action of gomutra wrt pandu ? [4/11, 20:54] Vd Saraswati Sharma:  Not just this, there are many pandu yogas where gomutra is one of the ingredients or used for bhavana or as sahapana. My doubt is about it's mode of action and stage of the disease where gomutra has to be advised. [4/11, 20:55] Vd Saraswati Sharma:  Gomutra is commonly used in sotha. So should we prefer it when anaemia has advanced to oedema stage or earlier too ? [4/11, 20:58] Vd Saraswati Sharma:  Gomutra alone is being advised now a days for various reasons. So if we want to let our patients who already are consuming gomutra,  ...